Нийгмийн даатгалЗахиргаа · Хяналт шат·2019.10.23
Улсын дээд шүүхийн Тогтоол
📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА - Үйл явдал: Хөвсгөл аймгийн НДХ өндөр насны тэтгэврийг анх тогтоосноор олгогдохгүй байгаа эс үйлдэхүй хууль бус болохыг тогтоолгох, сард олгох тэтгэврийг 1348456 төгрөгөөр тогтоосноор олгохыг даалгах, хохирол 1702954 төгрөгийг гаргуулах тухай. - Нэхэмжлэгч: Д.Л - өндөр насны тэтгэвэр анх тогтоосноор олгогдохгүй байгаа эс үйлдэхүй хууль бус болохыг тогтоолгох, сард олгох тэтгэврийг 1348456 төгрөгөөр тогтоосноор олгохыг даалгах, хохирол 1702954 төгрөгийг гаргуулах тухай. - Хариуцагч: Хөвсгөл аймгийн НДХ - өндөр насны тэтгэвэр анх тогтоосноор олгогдохгүй байгаа эс үйлдэхүй хууль бус болохыг тогтоолгох, сард олгох тэтгэврийг 1348456 төгрөгөөр тогтоосноор олгохыг даалгах, хохирол 1702954 төгрөгийг гаргуулах тухай. 🏛️ АНХАН ШАТ - Шийдвэр: Нийгмийн даатгалын сангаас олгох тэтгэвэр, тэтгэмжийн тухай хуулийн 5 дугаар зүйлийн 5.1, 5.2, 28 дугаар зүйлийн 1.1, Нийгмийн даатгалын тухай хуулийн 8 дугаар зүйлийн 1-д заасныг баримтлан нэхэмжлэлийн шаардлагыг бүхэлд нь хангаж, өндөр насны тэтгэврийг анх тогтоосноор олгогдохгүй байгаа эс үйлдэхүй хууль бус болохыг тогтоож, сард олгох тэтгэврийг анх 1348456 төгрөгөөр тогтоосноор олгохыг Хөвсгөл аймгийн НДХ-т даалгаж, хохирол 1702954 төгрөгийг гаргуулж шийдвэрлэсэн. - Үндэслэл: Нийгмийн даатгалын сангаас олгох тэтгэвэр, тэтгэмжийн тухай хуулийн 5 дугаар зүйлийн 5.1, 5.2, 28 дугаар зүйлийн 1.1, Нийгмийн даатгалын тухай хуулийн 8 дугаар зүйлийн 1. 🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ - Гомдлол гаргагч: Хариуцагч - Гомдлолын шалтгаан: Нийгмийн даатгалын сангаас олгох тэтгэвэр тэтгэмжийн тухай хуулийн 22 дугаар зүйлийн 1-д заасныг баримтлан нэхэмжлэгчийн Хөвсгөл аймгийн НДХ-ийн Хяналт, шалгалт дотоод аудитын тасгийн хяналтын байцаагч Б.М, тэтгэврийн байцаагч Н.Х нарт холбогдуулан гаргасан “Өндөр насны тэтгэвэр анх тогтоосноор олгогдохгүй байгаа эс үйлдэхүй нь хууль бус болохыг тогтоолгож, сард олгох тэтгэврийг 1348456 төгрөгөөр тогтоосноор олгохыг хариуцагчид даалгах, ийнхүү шийдвэрээ хэрэгжүүлэхгүй байгаа хууль бус үйл ажиллагаанаас учирсан хохирол 2019 оны эхний 4 сарын байдлаар 1702954 төгрөгийг гаргуулах”-ыг хүссэн нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгож, хариуцагч нарын гаргасан давж заалдах гомдлыг хангаж шийдвэрлэсэн. - Шийдвэр: Хөвсгөл аймаг дахь Захиргааны хэргийн анхан шатны шүүхийн 2019 оны 05 дугаар сарын 30-ны өдрийн 17 дугаар шийдвэрийг хүчингүй болгон, Нийгмийн даатгалын сангаас олгох тэтгэвэр тэтгэмжийн тухай хуулийн 22 дугаар зүйлийн 1-д заасныг баримтлан нэхэмжлэгчийн Хөвсгөл аймгийн НДХ-ийн Хяналт, шалгалт дотоод аудитын тасгийн хяналтын байцаагч Б.М, тэтгэврийн байцаагч Н.Х нарт холбогдуулан гаргасан “Өндөр насны тэтгэвэр анх тогтоосноор олгогдохгүй байгаа эс үйлдэхүй нь хууль бус болохыг тогтоолгож, сард олгох тэтгэврийг 1348456 төгрөгөөр тогтоосноор олгохыг хариуцагчид даалгах, ийнхүү шийдвэрээ хэрэгжүүлэхгүй байгаа хууль бус үйл ажиллагаанаас учирсан хохирол 2019 оны эхний 4 сарын байдлаар 1702954 төгрөгийг гаргуулах”-ыг хүссэн нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгож, хариуцагч нарын гаргасан давж заалдах гомдлыг хангаж шийдвэрлэсэн. - Үндэслэл: Нийгмийн даатгалын сангаас олгох тэтгэвэр тэтгэмжийн тухай хуулийн 22 дугаар зүйлийн 1. ⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ - Гомдлол гаргагч: Нэхэмжлэгч - Гомдлолын шалтгаан: Давж заалдах шатны шүүх Нийгмийн даатгалын тухай хуулийн 21 дүгээр зүйлийн 4-т заасныг буруу тайлбарлаж хуульд нийцээгүй аргаар нэмэгдүүлж түүнээсээ шимтгэл төлөх аргаар тэтгэврийн хэмжээг өндөр тогтоолгоход хэрэглэгдэнэ гэж үзэхгүй гэж дүгнэсэн нь хуулийг үгийн шууд утгаар ойлгохоор заасныг зөрчсөн, нийгмийн даатгалын шимтгэлийг сар бүр урьдчилж төлсөн, дээрх хуулийн шаардлагыг хангаж шимтгэл төлж байсан нь нийгмийн даатгалын сангаас харагдаж байна. - Шийдвэр: Захиргааны хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн 2019 оны 08 дугаар сарын 08-ны өдрийн 221/МА2019/0414 дүгээр магадлалыг хүчингүй болгож, Хөвсгөл аймаг дахь Захиргааны хэргийн анхан шатны шүүхийн 2019 оны 05 дугаар сарын 30-ны өдрийн 17 дугаар шийдвэрийг хэвээр үлдээсэн. 📚 ҮНДЭСЛЭЛ - Хөвсгөл аймаг дахь Захиргааны хэргийн анхан шатны шүүхийн шийдвэр Нийгмийн даатгалын сангаас олгох тэтгэвэр, тэтгэмжийн тухай хуулийн 5 дугаар зүйлийн 5.1, 5.2, 28 дугаар зүйлийн 1.1, Нийгмийн даатгалын тухай хуулийн 8 дугаар зүйлийн 1-д заасныг баримтлан нэхэмжлэлийн шаардлагыг бүхэлд нь хангаж, өндөр насны тэтгэврийг анх тогтоосноор олгогдохгүй байгаа эс үйлдэхүй хууль бус болохыг тогтоож, сард олгох тэтгэврийг анх 1348456 төгрөгөөр тогтоосноор олгохыг Хөвсгөл аймгийн НДХ-т даалгаж, хохирол 1702954 төгрөгийг гаргуулж шийдвэрлэсэн. - Захиргааны хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн шийдвэр Нийгмийн даатгалын сангаас олгох тэтгэвэр тэтгэмжийн тухай хуулийн 22 дугаар зүйлийн 1-д заасныг баримтлан нэхэмжлэгчийн Хөвсгөл аймгийн НДХ-ийн Хяналт, шалгалт дотоод аудитын тасгийн хяналтын байцаагч Б.М, тэтгэврийн байцаагч Н.Х нарт холбогдуулан гаргасан “Өндөр насны тэтгэвэр анх тогтоосноор олгогдохгүй байгаа эс үйлдэхүй нь хууль бус болохыг тогтоолгож, сард олгох тэтгэврийг 1348456 төгрөгөөр тогтоосноор олгохыг хариуцагчид даалгах, ийнхүү шийдвэрээ хэрэгжүүлэхгүй байгаа хууль бус үйл ажиллагаанаас учирсан хохирол 2019 оны эхний 4 сарын байдлаар 1702954 төгрөгийг гаргуулах”-ыг хүссэн нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгож, хариуцагч нарын гаргасан давж заалдах гомдлыг хангаж шийдвэрлэсэн. - Нийгмийн даатгалын тухай хуулийн 21 дүгээр зүйлийн 4-т заасныг буруу тайлбарлаж хуульд нийцээгүй аргаар нэмэгдүүлж түүнээсээ шимтгэл төлөх аргаар тэтгэврийн хэмжээг өндөр тогтоолгоход хэрэглэгдэнэ гэж үзэхгүй гэж дүгнэсэн нь хуулийг үгийн шууд утгаар ойлгохоор заасныг зөрчсөн, нийгмийн даатгалын шимтгэлийг сар бүр урьдчилж төлсөн, дээрх хуулийн шаардлагыг хангаж шимтгэл төлж байсан нь нийгмийн даатгалын сангаас харагдаж байна. - Нийтийн албанд нийтийн болон хувийн ашиг сонирхлыг зохицуулах, ашиг сонирхлын зөрчлөөс урьдчилан сэргийлэх тухай хуулийн 18 дугаар зүйлийн 18.6-д “Татварын албанд ажил, үйлчилгээ хувиараа эрхэлж байгаа гэж бүртгүүлсэн, жилийн орлого нь нэг сарын хөдөлмөрийн хөлсний доод хэмжээг 80 дахин нэмэгдүүлсэнтэй тэнцэх хэмжээний төгрөгөөс илүүгүй, эсхүл төмс, хүнсний ногооны тариалан болон ойн аж ахуй, зөгий, загас, амьтан үржүүлэг, сургалт-аялал, сургалтын бусад үйл ажиллагаанаас орлого олдог бол албан тушаалтан үүнийгээ давхар эрхэлж болно” гэж заасныг зөрчсөн тохиолдолд тогтоох субъект нь өөр байгууллага бөгөөд Авилгатай тэмцэх газраас давхар ажил хийсэн талаар бус хөрөнгө орлогын мэдүүлэгтээ гадуур олсон орлогоо мартан орхигдуулсан байсныг буруутган арга хэмжээ тооцуулж байсан юм.