Тогтоол №788

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Нэхэмжлэгч компани нь хот хоорондын зорчигч тээврийн үйлчилгээ эрхэлж байхдаа ноцтой зам тээврийн осол гаргаж, улмаар үйл ажиллагаа нь түр зогсоогдсон. Түр зогссон хугацаанд тухайн чиглэлд гуравдагч этгээд тээвэрлэлт хийж байсан бөгөөд нэхэмжлэгчийн үйл ажиллагааг сэргээх шийдвэр гарсан ч тэрээр тээвэрлэлт явуулаагүй байв. Зам, тээврийн сайдын ажлын хэсгийн дүгнэлтэд үндэслэн гаргасан "Чиглэл өгөх тухай" албан бичиг нь тээвэрлэлтийн эрхийг хязгаарласан тул хууль бус захиргааны акт болохыг тогтоолгох нэхэмжлэл гаргасан.

АНХАН ШАТ: Нэхэмжлэлийг хангаж, Зам, тээврийн сайдын 2015 оны 01/1689 тоот албан бичгийн нэхэмжлэгчид холбогдох хэсгийг илт хүчин төгөлдөр бус болохыг хүлээн зөвшөөрсөн. Шүүх Автотээврийн тухай хуулийн 8.3-т заасныг баримтлан, нэхэмжлэгчийн гэрээ цуцлагдаагүй байхад мэдэгдэлгүйгээр акт гаргасан нь эрх ашгийг зөрчсөн гэж үзсэн.

ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Хариуцагч болон гуравдагч этгээд анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг эс зөвшөөрч давж заалдсан. Гомдлын шалтгаан нь сайдын албан бичиг хуулиар олгогдсон эрх хэмжээнд гаргасан чиглэл бөгөөд нэхэмжлэгчийн эрхийг зөрчөөгүй, харин ч зөрчил арилгасны дараа үйл ажиллагааг үргэлжлүүлэх боломжтойг мэдэгдэж байсныг тайлбарласан. Анхан шатны шүүх Автотээврийн тухай хуулийн 8.3-г буруу хэрэглэж, хэргийн бодит байдлыг бүрэн харгалзаагүй гэж үзэв. Давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хүчингүй болгож, нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгосон.

ҮНДЭСЛЭЛ: Зам, тээврийн сайдын "Чиглэл өгөх тухай" албан бичиг нь Автотээврийн тухай хуулийн 5.1.2, 5.1.3-т заасан эрх хэмжээний хүрээнд харьяа төрийн өмчит үйлдвэрийн газарт өгсөн чиглэл байсан. Энэ албан бичиг нэхэмжлэгчийн үйл ажиллагааг зогсоогоогүй, харин ч зам тээврийн ослын улмаас үүссэн нөхцөл байдалд үндэслэн тээвэрлэлтийг бусад аж ахуйн нэгжүүдтэй хувааж гүйцэтгүүлэх шийдвэр гаргасан. Нэхэмжлэгч нь ослын дараа үйл ажиллагаагаа түр зогсоосноос хойш маргаан бүхий захиргааны акт гарах хүртэл тээвэрлэлт хийгээгүй бөгөөд түүнд зөрчил дутагдлаа арилгасны дараа үйл ажиллагаагаа үргэлжлүүлэх боломжтойг удаа дараа мэдэгдэж байсан. Иймд сайдын албан бичиг нь нэхэмжлэгчийн эрх, хууль ёсны ашиг сонирхлыг зөрчсөн гэх үндэслэл тогтоогдоогүй. Анхан шатны шүүх маргааны үйл баримт, хууль хэрэглээний талаар үндэслэлгүй дүгнэлт хийж, хэргийн гол нөхцөл байдлыг харгалзан үзээгүй, мөн тухайн маргаанд хамааралгүй хуулийн зүйл заалтыг буруу хэрэглэсэн тул шийдвэрийг хүчингүй болгож, нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгох нь зүйтэй.