Захиргаа хэрэг·Давж шатны шүүх

Тогтоол №780

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Нэхэмжлэгч компани ашигт малтмал хайх тусгай зөвшөөрөл хүссэн өргөдөл гаргахад аймгийн Засаг дарга сум, аймгийн Иргэдийн Төлөөлөгчдийн Хурлын (ИТХ) саналыг үндэслэн мөн тухайн талбайг бэлчээр, өвөлжөө, усны ай савд хамааруулж "дэмжихгүй" гэсэн санал өгсөн. Нэхэмжлэгч энэхүү саналыг хууль зүйн үндэслэлгүй гэж үзэн захиргааны хэрэг үүсгэсэн бол хариуцагч Засаг даргын санал нь захиргааны акт биш, хуульд заасан үндэслэлтэй гэж маргажээ.

АНХАН ШАТ: Анхан шатны шүүх нэхэмжлэлийг хангаж, аймгийн Засаг даргын саналыг хүчингүй болгосон. Шүүх Засаг даргын саналыг Захиргааны хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 3.1.4-т заасан захиргааны акт мөн гэж үзсэн. Мөн тус санал нь ИТХ-ын хуульд заасан журмын дагуу гараагүй шийдвэрийг үндэслэсэн, татгалзсан үндэслэл болгосон Газрын болон Усны тухай хуулийн заалтууд нь ашигт малтмал хайхыг хориглосон зохицуулалт биш байсан гэж дүгнэжээ.

ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Хариуцагчийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч Засаг даргын санал нь захиргааны акт биш, харин ИТХ-ын Тэргүүлэгчдийн санал хууль зөрчөөгүй, Засаг дарга хуульд заасан үндэслэлээр татгалзсан гэх үндэслэлээр давж заалдах гомдол гаргасан. Давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээж, зөвхөн шийдвэр дэх нэхэмжлэгч компанийн нэрийн алдааг залруулан гомдлын бусад хэсгийг хэрэгсэхгүй болгосон.

ҮНДЭСЛЭЛ: Давж заалдах шатны шүүх аймгийн Засаг даргын санал нь Ашигт малтмалын газрын эцсийн шийдвэрт нөлөөлөх үр дагавартай тул захиргааны акт мөн гэж дүгнэсэн. Засаг дарга нь Ашигт малтмалын тухай хуулийн дагуу зөвхөн хуульд заасан үндэслэлээр хайгуулын тусгай зөвшөөрөл олгохоос татгалзах эрхтэй боловч, тэрхүү татгалзал нь хуульд нийцсэн бодит үндэслэлтэй байх ёстойг онцолсон. Сум, аймгийн ИТХ-ын Тэргүүлэгчдийн хурал нь ашигт малтмалын тусгай зөвшөөрөл олгох эсэх асуудлыг хуульд заасан журмын дагуу хэлэлцэж шийдвэрлэх ёстой байсан боловч, хуралдаан явагдаагүй, тогтоол бус тэмдэглэл гаргасан нь хууль бус үйлдэл хэмээн үзсэн. Мөн Засаг даргын татгалзсан саналдаа үндэслэсэн Газрын тухай хуулийн 6.2.1, 52.2, 52.7, Усны тухай хуулийн 4.2 дахь заалтууд нь ашигт малтмал хайх, ашиглахыг шууд хориглосон, хязгаарласан хэм хэмжээ агуулаагүй тул хууль зүйн үндэслэл болохгүй гэж дүгнэсэн. Иймд анхан шатны шүүхийн шийдвэр үндэслэлтэй байна хэмээн тогтоов.

Өөр асуулт байна уу?

Монгол Улсын хууль, тогтоомж, шүүхийн шийдвэрийн санд суурилсан хиймэл оюунаас хүссэн асуултаа асуу

ХуульGPT-ээс асуух

Ижил төстэй 5 тогтоол

Тогтоол №729·Захиргаа · Давж шат
ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Нэхэмжлэгч компани нь Өмнөговь аймгийн Ноён суманд ашигт малтмалын хайгуулын тусгай зөвшөөрөл хүсч Ашигт малтмалын газарт (АМГ) өргөдөл гаргасан. АМГ орон нутгийн Засаг даргын саналыг хүсэхэд, хариуцагч Засаг дарга хайгуулын зөвшөөрөл олгохыг дэмжихгүй гэсэн санал ирүүлжээ. Энэ саналыг үндэслэн АМГ тусгай зөвшөөрөл олгохоос татгалзсан байна. Нэхэмжлэгч нь Засаг даргын дэмжихгүй гэсэн санал нь Ашигт малтмалын тухай хуулийн 19.4 дэх хэсэгт заасан сум, аймгийн Иргэдийн Төлөөлөгчдийн Хурлын (ИТХ) саналыг авах журмыг зөрчсөн, мөн орон нутгийн удирдлагын хуулиудыг зөрчсөн гэж үзжээ. Учир нь Ноён сумын ИТХ-ын Тэргүүлэгчид дэмжсэн шийдвэр гаргасан байхад аймгийн ИТХ-ын Тэргүүлэгчид сумын шийдвэр гарахаас өмнө дэмжихгүй гэсэн санал гаргасан нь үндэслэлгүй юм. Иймд Засаг даргын уг саналыг илт хууль бус болохыг тогтоож, АМГ-т дэмжсэн акт дахин хүргүүлэхийг даалгахыг нэхэмжилсэн. Хариуцагч Засаг дарга нь хуульд зааснаар АМГ нь аймгийн Засаг даргын саналыг харгалзан үздэг, орон нутгийн Хурлуудын шийдвэрийг хянах эрхгүй, хуулийн дагуу үүргээ гүйцэтгэсэн гэж тайлбарлан, нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгохыг хүссэн. Мөн АМГ-ын шийдвэр өөр шүүхэд хянагдаж байхад Засаг даргын саналыг хэрэгсэхгүй болгуулах нь давхардуулан шийдэх боломжгүй гэж маргажээ. АНХАН ШАТ: Өмнөговь аймаг дахь Захиргааны хэргийн анхан шатны шүүх нь Ашигт малтмалын тухай хуулийн 19.4, Засаг захиргаа, нутаг дэвсгэрийн нэгж, түүний удирдлагын тухай хуулийн заалтуудыг үндэслэн нэхэмжлэгчийн нэхэмжлэлийн шаардлагыг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгосон. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Нэхэмжлэгч анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэрэглэвэл зохих хуулийг хэрэглээгүй, хэрэглэх ёсгүй хуулийг хэрэглэсэн гэж үзэн давж заалдах гомдол гаргасан. Гомдолдоо, Засаг дарга Ашигт малтмалын тухай хуулийн 19.5, Улсын Дээд Шүүхийн тайлбарт заасан зөвхөн хуульд заасан үндэслэлээр татгалзах эрхтэй байхад, ийм үндэслэл байхгүй тул Засаг даргын санал үндэслэлгүй гэж гомдол гаргав. Давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэсэгчлэн өөрчилж, хариуцагч Өмнөговь аймгийн Засаг даргын дэмжихгүй гэсэн саналыг илт хүчин төгөлдөр бус болохыг тогтоосон. Харин Засаг даргад АМГ-т дэмжсэн хариу саналыг дахин явуулахыг даалгах тухай нэхэмжлэлийн шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгосон. ҮНДЭСЛЭЛ: Давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шүүх хэрэглэх ёстой хуулийг хэрэглээгүй, хэргийн зарим үйл баримтад үндэслэлтэй дүгнэлт хийгээгүй гэж үзсэн. Ашигт малтмалын тухай хууль болон Засаг захиргаа, нутаг дэвсгэрийн нэгж, түүний удирдлагын тухай хуулиудын дагуу, аймгийн Засаг дарга нь хайгуулын тусгай зөвшөөрөл олгох эсэх талаар санал өгөхдөө сум, аймгийн Иргэдийн Төлөөлөгчдийн Хурал болон Хурлын Тэргүүлэгчдийн саналыг үндэслэх ёстой. Татгалзсан санал нь зөвхөн хуульд заасан үндэслэлтэй байх бөгөөд Улсын Дээд Шүүхийн тайлбараар тусгай зөвшөөрөл хүссэн талбай нь хуулиар хориглосон, хязгаарласан, эсхүл нөөцөд авсан бүсэд хамаарах ёстой. Хэрэгт, аймгийн ИТХ-ын Тэргүүлэгчид сумын ИТХ-ын Тэргүүлэгчийн шийдвэр гарахаас өмнө дэмжихгүй гэсэн санал гаргасан нь цаг хугацааны хувьд зөрчилтэй байсан. Мөн хуулиар ИТХ-ын Тэргүүлэгчид санал гаргах ёстой байтал зарим тохиолдолд ИТХ-аас гаргасан нь журмын алдаатай байв. Иймд дээрх журмын алдаатай саналуудыг үндэслэсэн Засаг даргын "дэмжихгүй" гэсэн санал нь үндэслэлгүй бөгөөд Захиргааны хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 9.1.9-д заасан илт хууль бус захиргааны акт юм. Харин Засаг даргад дэмжсэн санал дахин явуулахыг даалгах нь хууль зүйн үндэслэлгүй, Засаг даргыг тодорхой агуулгатай санал гаргахыг албадах боломжгүй тул уг шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгосон.