Тогтоол №675·Захиргаа · Хяналт шат
### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА
- **Үйл явдал**: Баянзүрх дүүргийн Сонгуулийн хороо нь А.Түмэннасанг сонгуулийн хууль зөрчсөн гэх үндэслэлээр нэр дэвшигчийн жагсаалтаас хассан.
- **Нэхэмжлэгч**: А.Түмэннасан нь Баянзүрх дүүргийн Сонгуулийн хорооны 2016 оны 10 дугаар сарын 24-ний өдрийн 56 дугаар тогтоолыг хүчингүй болгож, өөрийн нэрийг сонгогдсон төлөөлөгчдийн жагсаалтад оруулахыг шаардсан.
- **Хариуцагч**: Баянзүрх дүүргийн Сонгуулийн хороо нь А.Түмэннасан Сонгуулийн тухай хуулийн 70.1.1, 70.5.16-д заасныг зөрчиж, сонгогчдын санал татах зорилгоор хуулиар хориглосон үйлдэл хийсэн тул нэр дэвшигчийн жагсаалтаас хасах шийдвэр гаргасан нь үндэслэлтэй гэж үзсэн.
### 🏛️ АНХАН ШАТ
- **Өдөр**: 2016-11-21, **Дугаар**: 952
- **Шийдвэр**: А.Түмэннасан нь сонгуулийн хууль тогтоомж зөрчсөн эсэхийг цагдаагийн байгууллага шалгаж, шүүхээс тогтоосны эцэст Сонгуулийн хороо нэр дэвшигчийн нэрийн жагсаалтаас хасах эсэхийг шийдвэрлэж дахин шинэ акт гаргах хүртэл Баянзүрх дүүргийн Сонгуулийн хорооны 2016 оны 10 дугаар сарын 24-ний өдрийн 56 дугаар тогтоолыг, мөн дүүргийн иргэдийн Төлөөлөгчдийн Хурлын төлөөлөгчөөр сонгогдсон нэр дэвшигчдийн нэрсийн жагсаалт болон тэдгээрийн бүрэн эрхийг нь хүлээн зөвшөөрөх тухай шийдвэрийн төслийн А.Түмэннасанд холбогдох хэсгийг 1 сарын хугацаатай түдгэлзүүлж, тогтоосон хугацаанд дахин шинэ акт гаргаагүй бол тогтоол хүчингүй болгож, нэхэмжлэгчийг жагсаалтад оруулахыг даалгасан.
- **Үндэслэл**: Сонгуулийн тухай хуулийн 3.1.7, 70.1.1, 117.1, 117.2, 159.2, 159.3, Захиргааны хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 107.6.
### 🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ
- **Өдөр**: 2016-12-20, **Дугаар**: 802
- **Гомдлол гаргагч**: Нэхэмжлэгч болон хариуцагч
- **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэр хууль бус.
- **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн 952 дугаар шийдвэрийн тогтоох хэсгийн нэг дэх заалтыг өөрчилж, Баянзүрх дүүргийн Сонгуулийн хорооны 2016 оны 10 дугаар сарын 24-ний өдрийн 56 дугаар тогтоолыг хүчингүй болгож, нэхэмжлэлийн үлдэх хэсгийг хэрэгсэхгүй болгож, шийдвэрийн хоёр дахь заалтыг хүчингүй болгосон.
- **Үндэслэл**: Захиргааны хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 106.3.1.
### ⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ
- **Өдөр**: 2017-01-16, **Дугаар**: 210/МА2017/00021
- **Гомдлол гаргагч**: Хариуцагч
- **Гомдлолын шалтгаан**: Давж заалдах шатны шүүх хуулийг буруу хэрэглэж, орон нутгийн Сонгуулийн хорооны эрх хэмжээг үгүйсгэсэн, хэрэгт цугларсан нотлох баримтыг үнэлээгүй.
- **Шийдвэр**: Захиргааны хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн 2016 оны 12 дугаар сарын 20-ны өдрийн 802 дугаар магадлалыг хэвээр үлдээж, хариуцагчийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгчийн хяналтын журмаар гаргасан гомдлыг хангахгүй орхисон.
### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ
- Баянзүрх дүүргийн Сонгуулийн хороо нь нэр дэвшигч А.Түмэннасанг "сонгуулийн хууль тогтоомж зөрчсөн" гэж тогтоох эрхгүй. Сонгуулийн тухай хуулийн 3.1.7-д "сонгуулийн хууль тогтоомж зөрчсөн болох нь тогтоогдсон" гэдгийг шүүхээс тогтоож, шүүхийн шийдвэр хуулийн хүчин төгөлдөр болсон байхыг ойлгоно.
- Сонгуулийн тухай хуулийн 159.3-т заасан "нэр дэвшигчийг нэрийн жагсаалтаас хасах" үндэслэл тогтоогдоход шүүхийн шийдвэр гарсан байхыг шаардахгүй гэж тайлбарлах нь Үндсэн хуулийн 14.1-д заасан "хууль, шүүхийн өмнө эрх тэгш байна" гэсэн зарчимд нийцэхгүй.
- Дүүргийн Сонгуулийн хороо нь зөрчлийн талаарх гомдлыг хүлээн авч, шийдвэрлэх эрхгүй. Зөрчлийн талаарх гомдол, мэдээллийг цагдаагийн байгууллагад гаргах, эсхүл шүүхэд шууд гаргах зохицуулалттай.
- Анхан шатны шүүх маргаан бүхий актыг түдгэлзүүлж шийдвэрлэсэн нь Захиргааны хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 106.3.1-д нийцээгүй тул давж заалдах шатны шүүх маргаан бүхий захиргааны актыг хүчингүй болгосон нь зөв.
- Нэхэмжлэгч давж заалдах шатны шүүхийн магадлалд хяналтын журмаар гомдол гаргаагүй тул нэхэмжлэлийн бусад шаардлагыг хяналтын шатны шүүхээс дүгнэх боломжгүй.