Захиргааны хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Захиргааны журмаар урьдчилан шийдвэрлүүлэх шаардлагыг биелүүлсэн эсэх болон захиргааны эрх мэдлийн хязгаарлалттай холбоотой маргаан. Сумын засаг даргын газар эзэмших эрхийн гэрчилгээг хүчингүй болгосон захирамжийг хүчингүй болгож, эрхийг сэргээлгэх хүсэлт гаргасан нэхэмжлэгч нь тухайн маргааныг дээд шатны захиргааны байгууллагад урьдчилан шийдвэрлүүлээгүй байв.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Сумын засаг даргын газар эзэмших эрхийг хүчингүй болгосон захирамжийг хүчингүй болгож, эрхийг сэргээлгэх шаардлага гаргасан.
• Хариуцагч (захиргааны байгууллага): Анхан шатны шүүхийн шийдвэр хууль бус, Газрын тухай хуулийн тайлбар болон захиргааны байгууллагын эрх мэдлийн хязгаарыг зөрчсөн гэж үзэн давж заалдах гомдол гаргасан.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх нэхэмжлэлийг хүлээн авч, захирамжийг хүчингүй болгох хүсэлтийг хэрэгсэхгүй болгосон. Давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шийдвэрийг хүчингүй болгож, нэхэмжлэлийг хүлээн авахаас татгалзсан. Учир нь нэхэмжлэгч нь Газрын тухай хууль 60.1.1-д заасан аймгийн засаг даргын хяналт, шийдвэрлэх эрхийг ашиглах урьдчилсан журмыг хэрэгжүүлээгүй байсан тул шүүх нэхэмжлэлийг хүлээн авах үндэслэлгүй байна.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Захиргааны журмаар урьдчилан шийдвэрлүүлэх шаардлагыг биелүүлсэн эсэх, энэ журмыг хэрэглэх боломжтой эсэхийг шүүх хянах ёстой тул урьдчилан шийдвэрлүүлэх боломжтой маргааны хувьд захиргааны байгууллагад хандаагүй бол шүүх нэхэмжлэлийг хүлээн авахаас татгалзах ёстой (Захиргааны хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хууль 54.1.3).
• Сумын засаг даргын шийдвэрийг хянах, хүчингүй болгох бүрэн эрх аймгийн засаг даргад олгогдсон тул нэхэмжлэгч дээд шатны захиргааны байгууллагад гомдол гаргах урьдчилсан журмыг биелүүлээгүй нь захиргааны эрх мэдлийн хязгаарлалттай холбоотой (Газрын тухай хууль 60.1.1).
• Захиргааны байгууллагын хууль бус акт нь иргэний эрх, ашиг сонирхлыг зөрчсөн гэж үзсэн тохиолдолд иргэн заавал захиргааны журмаар урьдчилан шийдвэрлүүлэх ёстой байсан тул шүүх хэрэгсэхгүй болгох үндэслэлтэй (Захиргааны хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хууль 54.1.3, 109.2).