Тогтоол №3134·Захиргаа · Хяналт шат
### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА
- **Үйл явдал**: "И Э в" ХХК нь 2020 оны 10 дугаар сарын 26-ны өдөр "Дотоодын бараа, үйлчилгээний суутгасан НӨАТ"-ын илүү төлөлтийг баталгаажуулах хүсэлт гаргасан. Үүний дагуу Татварын ерөнхий газрын Том татвар төлөгчийн газрын улсын байцаагчид тус компанийн 2014 оны 01 дүгээр сарын 01-ний өдрөөс 2020 оны 10 дугаар сарын 31-ний өдрийг дуусталх хугацааны Нэмэгдсэн өртгийн албан татварын тайлангийн үлдэгдэл баталгаажуулах хэсэгчилсэн шалгалт хийж, 2021 оны 11 дүгээр сарын 09-ний өдөр нөхөн ногдуулалтын акт үйлдсэн.
- **Нэхэмжлэгч**: "И Э в" ХХК нь актын Тэмдэглэх хэсгийн 3, 6 дахь хэсгүүдийг хүчингүй болгуулахыг шаардсан. Учир нь татварын хөөн хэлэлцэх хугацаа хэтэрсэн байхад нөхөн ногдуулалтын актаар төлбөр ногдуулсан.
- **Хариуцагч**: Татварын улсын байцаагч нар татвар төлөгчийн өөрийн хүсэлтээр НӨАТ-ын тайлангаарх үлдэгдэл баталгаажуулах хяналт шалгалтад татварын хөөн хэлэлцэх хугацаа хамаарахгүй бөгөөд оршин суугч бус иргэн, хуулийн этгээдээс худалдан авсан ажил, үйлчилгээний үнийн дүнгээс НӨАТ суутган тайлагнаагүй тул нөхөн ногдуулалтын акт үйлдсэн гэж маргасан.
### 🏛️ АНХАН ШАТ
- **Өдөр**: 2022-11-14, **Дугаар**: 128/ШШ2022/0842
- **Шийдвэр**: Нэхэмжлэлийн шаардлагын зарим хэсгийг хангаж, актын Тэмдэглэх нь хэсгийн 3 дахь хэсгийг хүчингүй болгож, 6 дахь хэсгийг хүчингүй болгуулахыг хэрэгсэхгүй болгосон.
- **Үндэслэл**: Татварын ерөнхий хуулийн 15.1, 41.1, 42.1, 82.1, Нэмэгдсэн өртгийн албан татварын тухай хуулийн 7.2, 7.2.5, 16.1, 16.1.2.
### 🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ
- **Өдөр**: 2023-01-31, **Дугаар**: 221/МА2023/81
- **Гомдлол гаргагч**: Хариуцагч
- **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэр хууль бус гэж үзсэн.
- **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийн Тогтоох хэсгийн заалтуудыг өөрчилж, нэхэмжлэлийн шаардлагыг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгосон.
- **Үндэслэл**: Татварын ерөнхий хуулийн 15.2, 41.1, 42.1, Нэмэгдсэн өртгийн албан татварын тухай хуулийн 7.2, 16.1, 16.1.2.
### ⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ
- **Өдөр**: 2023-04-18, **Дугаар**: 154
- **Гомдлол гаргагч**: Нэхэмжлэгч
- **Гомдлолын шалтгаан**: Давж заалдах шатны шүүх хуулийг буруу тайлбарлаж, хэрэглэсэн. НӨАТ-ын нөхөн ногдуулалт болон буцаан олгох харилцааг ялгаатай авч үзээгүй.
- **Шийдвэр**: Давж заалдах шатны шүүхийн магадлалыг хүчингүй болгож, анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээсэн.
### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ
- "И Э в" ХХК нь Татварын ерөнхий хуулийн 49 дүгээр зүйлд заасан эрхийн хүрээнд "илүү төлсөн татвараа бусад татварт суутган тооцуулах" зорилгоор мөн хуулийн 45.1-д заасан "Нэмэгдсэн өртгийн албан татварын ногдуулалт, төлөлтийг баталгаажуулах" хүсэлтийг гаргасан.
- Татварын улсын байцаагч нар хүсэлтийн дагуу шалгалт хийсэн боловч Татварын ерөнхий хуулийн 45.2, 6.1.15-д заасан "нэмэгдсэн өртгийн албан татварын ногдуулалт, төлөлтийг баталгаажуулсан акт"-ыг үйлдээгүй, харин 42 дугаар зүйлд заасан "Нөхөн ногдуулалтын акт"-ыг үйлдсэн.
- Татварын ерөнхий хуулийн 15.1-д заасан татварын нөхөн ногдуулалт хийх, алданги, торгууль ногдуулах хөөн хэлэлцэх хугацаа 4 жил байдаг. Хариуцагч нар 2021 онд хийсэн шалгалтаар 2014 оны зөрчлийг илрүүлж, нөхөн татвар, торгууль, алданги ногдуулсан нь энэхүү хугацааг хэтрүүлсэн.
- Татварын ерөнхий хуулийн 15.2-т заасан "татвар төлөгчид гаргасан хүсэлтийнх нь дагуу төлсөн татварыг буцаан олгохтой холбогдсон харилцаанд энэ хуулийн 15.1-д заасан хугацаа хамаарахгүй" гэсэн заалт нь нэхэмжлэгчийн хүсэлтийн дагуу үйлдсэн "Нөхөн ногдуулалтын акт"-д хамаарахгүй. Учир нь нэхэмжлэгчийн илүү төлөлтийг баталгаажуулаагүй байна.
- Давж заалдах шатны шүүх Татварын ерөнхий хуулийн 15.1, 15.2-т заасан харилцааг ялгамжтай авч үзэлгүй, хуулийг буруу тайлбарлаж хэрэглэсэн нь үндэслэлгүй.