Тогтоол №9767·Захиргаа · Анхан шат
### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА
- **Үйл явдал**: Иргэн газар эзэмших эрхийн гэрчилгээний хугацаа дууссан үедээ газар ашигласан зөрчилд улсын байцаагчаас торгох шийтгэл оногдуулсныг прокурор "хохирол, нөхөн төлбөр тооцоогүй" гэх үндэслэлээр эсэргүүцэж, шийтгэлийн хуудсыг хүчингүй болгуулахаар маргасан.
- **Нэхэмжлэгч**: Нийслэлийн прокурорын газрын хяналтын прокурор.
- **Хариуцагч**: Мэргэжлийн хяналтын газрын улсын байцаагч.
### 📌 НОТЛОХ БАРИМТУУД
- Иргэн Ц.С-гийн 533 м.кв зуслангийн газрын эзэмших эрхийн хугацаа 2018-04-11-ний өдөр дууссан боловч сунгуулалгүй ашиглаж байсан нь гэрчилгээ, гэрээгээр тогтоогдсон.
- Улсын байцаагч Зөрчлийн тухай хуулийн 8.1.10.1-д зааснаар 500,000 төгрөгийн торгох шийтгэл оногдуулсан.
- Прокурор: Зөрчлийн улмаас учруулсан хохирол, нөхөн төлбөрийг заавал тогтоож гаргуулах хуулийн заалтыг хэрэгжүүлээгүй, шинжээч томилоогүй гэж маргасан.
- Хариуцагч: Тухайн газар дээр барилга байгууламж бариагүй, байгаль орчинд бодит хохирол учраагүй тул нөхөн төлбөр тооцох үндэслэлгүй гэж тайлбарласан.
### 🏛️ ШҮҮХИЙН ШИЙДВЭР
- **Өдөр**: 2020-05-14, **Дугаар**: 128/ШШ2020/0325
- Прокурорын дүгнэлтийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгож, улсын байцаагчийн оногдуулсан 500,000 төгрөгийн торгох шийтгэлийг хэвээр үлдээв.
### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ
- Зөрчлийн улмаас байгаль орчин, газарт шууд бодитой хохирол (бохирдуулсан, доройтуулсан, нөөц баялгийг хомсдуулсан) учраагүй тохиолдолд нөхөн төлбөр тооцох хууль зүйн боломжгүй.
- Газар эзэмших эрхийн хугацаа дууссан нь захиргааны шинжтэй зөрчил бөгөөд энэ нь заавал газарт бодит хохирол учруулсан гэх үндэслэл болохгүй.
- Хохирол, нөхөн төлбөр гаргуулахад зөрчил болон хохирлын хооронд шалтгаант холбоо байх ёстой. Энэ хэрэгт бодит хохирол тогтоогдоогүй тул шинжээч томилох шаардлагагүй.
- Шийтгэлийн хуудас нь Захиргааны ерөнхий хуулийн 4.2.1-д заасан хуульд үндэслэх, 4.2.5-д заасан бодит нөхцөлд тохирсон байх зарчимд нийцсэн байна.