Үйл явдал
Захиргааны хэрэг — Иргэний улсын бүртгэлд яс үндэс, ургийн овгийг өөрчлөх хүсэлтийг шийдвэрлэхээс татгалзсан эс үйлдэхүй. Нэхэмжлэгч нь өөрийн яс үндэс болон ургийн овгийг түүхэн үндэслэлээр өөрчлөн бүртгүүлэх хүсэлт гаргасан боловч захиргааны байгууллага нь эх нотлох баримт байхгүй, мөн хяналтын улсын байцаагч дүгнэлт гаргах боломжгүй гэсэн үндэслэлээр татгалзсан байна.
Талуудын байр суурь
- Нэхэмжлэгч: Үндэсний төв архивын лавлагаа болон бусад төрийн архивын баримт бичиг нь яс үндэс, овгийг нотлох боломжтой тул захиргааны байгууллага эдгээр баримттай танилцаж, бүртгэлийн өөрчлөлтийг хийх чиг үүргээ биелүүлэх ёстой.
- Хариуцагч (захиргааны байгууллага): Иргэний улсын бүртгэлд өөрчлөлт оруулах эх нотлох баримт байхгүй, хяналтын улсын байцаагч дүгнэлт гаргах боломжгүй байгаа тул иргэн эрх зүйн ач холбогдол бүхий нөхцөлийг шүүхээр тогтоолгох ёстой.
Шийдвэр ба үндэслэл
Шүүх нэхэмжлэлийн шаардлагыг бүхэлд нь хангаж, бүртгэлийн өөрчлөлтийг хийхийг даалгав.
- Нэхэмжлэгчийн яс үндэс, овгийг нотлох баримтууд Үндэсний төв архивт хадгалагдаж байгаа бөгөөд хариуцагч байгууллага тэдгээрийг цуглуулж, тулгах бүрэн боломжтой байсан тул хариуцагч байгууллага хяналтын улсын байцаагчийн дүгнэлт гаргах боломжгүй гэж үзэх нь үндэслэлгүй байна.
- Иргэний улсын бүртгэлийн тухай хууль 21.4-т заасан "хяналтын улсын байцаагч дүгнэлт гаргах боломжгүй бол шүүхээр тогтоолгох" нөхцөл нь нотлох баримт огт байхгүй тохиолдолд хамааралтай тул архивын баримт бичиг байгаа энэ тохиолдолд хариуцагч байгууллага өөрийн чиг үүргийг биелүүлж, бүртгэлийг өөрчлөх ёстой.
- Нэхэмжлэлийн шаардлага нь Захиргааны ерөнхийн хууль 37.1, 37.2-т заасан захирамжилсан үйл ажиллагаа буюу татгалзсан үйлдэл тул Захиргааны хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх харилцаанд хамаарна.
Хууль зүйн гол дүгнэлт
- Захиргааны байгууллага нь архивын мэдээлэл, баримт бичиг байгаа тохиолдолд хяналтын улсын байцаагчийн дүгнэлт гаргах боломжгүй гэж үзэх бус, тухайн баримт бичигт тулгуурлан бүртгэлийн өөрчлөлтийг хийх чиг үүргээ биелүүлэх ёстой (Иргэний улсын бүртгэлийн тухай хууль 21.1, 21.2, 21.3).
- Иргэний улсын бүртгэлийн өөрчлөлтийг шүүхээр тогтоолгох нөхцөл нь зөвхөн нотлох баримт огт байхгүй, хяналтын улсын байцаагч ажиллах боломжгүй тохиолдолд хамаарна (Иргэний улсын бүртгэлийн тухай хууль 21.4).
- Захиргааны байгууллагын татгалзсан шийдвэр нь иргэний эрх, хууль ёсны ашиг сонирхлыг хөндөж байгаа бол түүнийг захиргааны акт гэж үзэн шүүхээр хянан шийдвэрлэх боломжтой (Захиргааны ерөнхийн хууль 37.1, 37.2).
