Тогтоол №18787

📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА

• Үйл явдал: Сүхбаатар дүүргийн Татварын хэлтэс нь нэхэмжлэгчийн татварын буцаан олголт авах хүсэлтийг "цуцалсан" бөгөөд уг шийдвэр хууль бус эсэх, буцаан олголт олгох эсэх талаар маргаан үүссэн.
• Нэхэмжлэгч: "Аж ахуйн нэгжийн орлогын албан татварын тухай хуулийн 22.1, 22.2-т заасны дагуу ******** төгрөгийн татварын буцаан олголт олгохыг Сүхбаатар дүүргийн Татварын хэлтэст даалгах" шаардлагыг гаргасан.
• Хариуцагч: Нэхэмжлэгчийн албан татвар ногдох орлого 1.5 тэрбум төгрөгөөс их тул хуульд заасан хөнгөлөлтөд хамрагдах боломжгүй гэж үзсэн.

📌 НОТЛОХ БАРИМТУУД

• Нэхэмжлэгч 2024 оны Аж ахуйн нэгжийн орлогын албан татварын буцаан олголт авах хүсэлтийг etax.mta.mn системээр гаргасан боловч хариуцагч 2025-03-14-ний өдөр "цуцалсан" төлөвт оруулсан.
• Хариуцагч 2025-04-14-ний өдрийн "Хариу хүргүүлэх тухай" албан бичгээр нэхэмжлэгчийн албан татвар ногдох орлого 1.5 тэрбум төгрөгөөс их тул хөнгөлөлт эдлэх боломжгүй гэж мэдэгдсэн.
• Нэхэмжлэгч 2024 онд нийт 1,901,639,771.79 төгрөгийн орлоготой, үүнээс зардлуудыг хасч тодорхойлсон албан татвар ногдуулах орлого нь 1,131,961,844.07 төгрөг байсан тул 90 хувийн буцаан олголт авах эрхтэй гэж тайлбарласан.

🏛️ ШҮҮХИЙН ШИЙДВЭР

• Өдөр: [yyyy-mm-dd], Дугаар: 210/МА2025/00XXX
• Сүхбаатар дүүргийн Татварын хэлтсийн 2025-03-14-ний өдрийн цахим хүсэлтийг "цуцалсан" шийдвэр хууль бус болохыг тогтоож, Аж ахуйн нэгжийн орлогын албан татварын тухай хуулийн 22.1, 22.2-т заасны дагуу ******** төгрөгийн татварын буцаан олголтыг нэхэмжлэгчид олгохыг даалгасан.

📚 ҮНДЭСЛЭЛ

• Маргаан нь үйл баримтын бус, хууль хэрэглээний маргаан байна.
• Аж ахуйн нэгжийн орлогын албан татварын тухай хуулийн 22.1 дэх хэсэгт заасан албан татварын хөнгөлөлтийг эдлүүлэх суурь нь "албан татвар ногдуулах орлого" байхаар байна.
• Хуулийн 22.1 дэх хэсэгт 18.2, 18.3, 18.4, 18.5 дахь хэсгийг шууд иш татсан нь "албан татвар ногдуулах орлого" нь 1.5 тэрбум төгрөгөөс ихгүй байх нөхцөлөөр албан татварын хөнгөлөлт эдлэх эрх үүсгэнэ.
• "Албан татвар ногдуулах орлого" гэдэг нь татвар ногдох орлогын нийт дүнгээс хуульд заасан хасагдах зардлыг хасаж, шилжүүлэн тооцох алдагдлыг хассаны дараах эцсийн дүн юм.
• Нэхэмжлэгчийн 2024 оны албан татвар ногдуулах орлого нь 1,131,961,844.07 төгрөг байсан нь 1.5 тэрбум төгрөгөөс бага тул татварын хөнгөлөлт авах эрх үүссэн.
• Хариуцагч "албан татвар ногдох орлого"-оос тооцож хөнгөлөлт олгохоос татгалзсан нь хууль бус юм.
• Татварын эрх зүй болон нягтлан бодох бүртгэлийн зарчмын "хасалтын арга"-аар татварын хөнгөлөлтийн суурийг тооцоолохоор хуульчилсан.
• Хууль тогтоогч 2019 оны Аж ахуйн нэгжийн орлогын албан татварын тухай хуулиар албан татвар ногдуулах орлого нь 1.5 тэрбум төгрөгөөс ихгүй байх шаардлагыг тогтоосон.