Тогтоол №2612·Эрүү · Хяналт шат
### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА
- **Үйл явдал**: Н.Н нь “ӨТО” нөхөрлөлийг үүсгэн байгуулж, Баянхонгор аймгийн Бөмбөгөр сумын Засаг даргатай бичил уурхайн чиглэлээр ашигт малтмал олборлох гэрээ байгуулсан. Гэвч гэрээнд заасан газраас өөр газарт нөхөн сэргээлт хийх явцдаа ашигт малтмал олборлож, байгаль орчинд хохирол учруулсан.
- **Нэхэмжлэгч**: Баянхонгор аймгийн прокурорын газар, Н.Н болон “ӨТО” нөхөрлөлийг тусгай зөвшөөрөлгүйгээр хууль бусаар ашигт малтмал хайх, ашиглах, олборлох гэмт хэрэг үйлдсэн гэж үзсэн.
- **Хариуцагч**: Н.Н, “ӨТО” нөхөрлөл.
### 🏛️ АНХАН ШАТ
- **Өдөр**: 2020-03-31, **Дугаар**: 100
- **Шийдвэр**: Н.Н-т хорих ял оногдуулахгүйгээр 1 жилийн хугацаагаар тэнсэж, хязгаарлалт тогтоох албадлагын арга хэмжээ хэрэглэж, “ӨТО” нөхөрлөлийг 20,000,000 төгрөгөөр торгож, тодорхой төрлийн үйл ажиллагаа явуулах эрхийг 1 жилийн хугацаагаар хассан. Нэмж Н.Наас 587,163 төгрөгийн хохирол, 28,000,000 төгрөгийн тээврийн хэрэгслийн үнийг гаргуулж улсын орлого болгосон.
- **Үндэслэл**: Эрүүгийн хуулийн 24.2.1, 24.2.3, 7.1.1, 7.1.3, 7.3.3, 7.3.4, 3.2.2, 5.7.1, 9.4.1, 5.7.3, Байгаль орчныг хамгаалах тухай хуулийн 49.5.
### 🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ
- **Өдөр**: 2020-06-30, **Дугаар**: 48
- **Гомдлол гаргагч**: Прокурор
- **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүхийн шийтгэх тогтоолыг бүхэлд нь хүчингүй болгож, хэргийг прокурорт буцаасан.
- **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийтгэх тогтоолыг бүхэлд нь хүчингүй болгож, хэргийг прокурорт буцаасан.
- **Үндэслэл**: Хохирлын хэмжээг тодорхойлсон дүгнэлт, яллах дүгнэлтийн зүйлчлэл, хохирогчийг тогтоосон байдал зэрэг нь хууль зөрчсөн гэж үзсэн.
### ⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ
- **Өдөр**: 2020-09-07, **Дугаар**: 1914006360003
- **Гомдлол гаргагч**: Баянхонгор аймгийн прокурорын газрын хяналтын прокурор В.Дэлгэрмаа
- **Гомдлолын шалтгаан**: Давж заалдах шатны шүүхээс хэргийг прокурорт буцаасан үндэслэл хуульд нийцээгүй, хохирлын хэмжээг зөв тооцсон, хохирогчийг зөв тогтоосон гэж үзсэн.
- **Шийдвэр**: Давж заалдах шатны шүүхийн 2020 оны 06 дугаар сарын 30-ны өдрийн 48 дугаар магадлалыг хэвээр үлдээж, прокурорын эсэргүүцлийг хэрэгсэхгүй болгосон.
### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ
- Ашигт малтмалын тухай хууль, Газрын хэвлийн тухай хууль, Байгаль орчныг хамгаалах тухай хуулиудыг Эрүүгийн хуулийн ерөнхий болон тусгай ангийн холбогдох заалтуудтай харьцуулан үзсэн.
- Хууль бус үйлдлийг гэмт хэрэг эсхүл зөрчилд хамаатуулан үзэж, зохих хуулиар хариуцлага хүлээлгэх нь шударга ёсны зарчимд нийцнэ.
- Тусгай зөвшөөрөлгүйгээр ашигт малтмал хайх, ашиглах, олборлох нь Эрүүгийн хуулийн 24.2 дугаар зүйлд заасан гэмт хэрэгт тооцогдох бол, тусгай зөвшөөрөлтэй боловч хуульд заасан үүргээ биелүүлээгүй, журам зөрчсөн бол Зөрчлийн тухай хуулиар хариуцлага хүлээлгэх ёстой.
- Н.Н нь “ӨТО” нөхөрлөлийг үүсгэн байгуулж, бичил уурхайн чиглэлээр ашигт малтмал олборлох гэрээний дагуу ажиллаж байхдаа гэрээнд заасан газраас өөр газарт нөхөн сэргээлт хийх явцад ашигт малтмал олборлож, байгаль орчинд бага хэмжээний хохирол учруулсан нь Эрүүгийн хариуцлага бус Зөрчлийн тухай хуульд зааснаар хариуцлага хүлээлгэх нь зүйтэй.
- Дэлхийн хувьсал өөрчлөлтийн үр дүнд тогтсон экологийн тулгуур объект болох газар, түүний хэвлийд өмнө хэн нэгэн нэвтрээгүй, хайгуул судалгаа, тандалт туршилт хийгдээгүй, ашигт малтмал олборлогдоогүй газарт аж ахуйн нэгж байгууллага, хуулийн этгээдийн төлөөлөгч, хувь хүн нь шунахайн сэдэлтээр төрийн захиргааны холбогдох байгууллагаас тусгай зөвшөөрөл авахгүйгээр хууль, журмыг санаатай зөрчиж ашигт малтмал эрэн хайсан, олборлосон, зориулалтын бусаар ашигласан үйлдэл нь үйлдвэрлэлийн аргаар ашиглахад эдийн засгийн үр ашиггүй орд, ашиглалтын болон технологийн хаягдлаар бий болсон талбай буюу урьд өмнө ухагдаж эвдэрсэн талбайд бичил уурхайн ашигт малтмалыг зүй зохистойгоор байгаль экологид хал багатай аргаар олборлох, нөхөн сэргээлтийн үйл ажиллагаа эрхлэхээр нэгдсэн хэсэг бүлэг хүмүүс /нөхөрлөл/-ийн хууль бус үйлдлээс байгаль экологид учрах эрсдэлийн түвшин, нийгмийн аюулын шинж чанар нь харьцуулашгүй их байдаг.
- Иймд Н.Н-т болоод “ӨТО” нөхөрлөлд Эрүүгийн хариуцлага бус Зөрчлийн тухай хуульд зааснаар хариуцлага хүлээлгэх нь зүйтэй.
ХуульTech