Тогтоол №16264

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Сууц өмчлөгчдийн холбоо нь нийгмийн даатгалын шимтгэл төлөөгүй хэмээх зөрчлийн улмаас байцаагчаас ногдуулсан торгууль, нөхөн төлбөрийг хүчингүй болгуулах шаардлага гаргасан. Гомдол гаргагчийн үзэж буйгаар тус холбоо нь хуулийн этгээдийн эрхгүй тул зөрчлийн холбогдогч биш, мөн хөдөлмөрийн гэрээний тал болох эрхгүй, албан журмын даатгалд хамрагдах хууль зүйн үндэслэлгүй юм. Хариуцагч нь шүүхийн өмнөх шийдвэрээр тус холбоог ажил олгогчоор тогтоосон, мөн нийгмийн даатгалын хууль болон зөрчлийн тухай хуулийн дагуу хариуцлага хүлээлгэх үндэслэлтэй гэж үзэж байна.

АНХАН ШАТ: Шүүхээс Сүхбаатар дүүргийн Нийгмийн даатгалын хэлтсийн улсын байцаагчийн гаргасан шийтгэлийн хуудсыг түдгэлзүүлж, дахин шинэ акт гаргахыг даалгаж байжээ. Шүүх байцаагчаас дахин гаргасан шийтгэлийн хуудсаар сууц өмчлөгчдийн холбоог Зөрчлийн тухай хуулийн 10.17.1-д зааснаар 500 нэгжээр торгох шийтгэл ногдуулсан нь хууль зүйн үндэслэлтэй гэж үзэв. Гэсэн хэдий ч, 4 811 364,72 төгрөгийн шимтгэлийг нөхөн төлүүлэх албадлагын арга хэмжээ авах нь Зөрчлийн тухай хуулийн 10.17.1-д заагаагүй тул хууль бус болохыг тогтоож, энэ хэсгийг хүчингүй болгожээ.

ҮНДЭСЛЭЛ: Сууц өмчлөгчдийн холбоо нь хуулийн этгээдийн эрхгүй байгууллага боловч иргэний эрх зүйн харилцаанд оролцогч бөгөөд ажил олгогчийн хувиар зөрчил шалган шийдвэрлэх ажиллагааны оролцогч мөн болохыг шүүхийн өмнөх шийдвэрээр тогтоосон. Ажил олгогч нь нийгмийн даатгалын шимтгэл төлөх үүрэгтэй бөгөөд энэ үүргээ биелүүлээгүй нь тогтоогдсон тул Зөрчлийн тухай хуулийн 10.17.1-д зааснаар торгох шийтгэл ногдуулсан нь хууль зүйн үндэслэлтэй. Гэвч, Зөрчлийн тухай хуулийн 10.17.1-д нөхөн төлбөр гаргуулах талаар заагаагүй тул шийтгэлийн хуудсанд нөхөн төлбөр ногдуулсан хэсгийг хүчингүй болгожээ. Мөн, нийгмийн даатгалын шимтгэл төлөөгүй гэх үндэслэлээр шийтгэл ногдуулахдаа холбогдох зөрчлийг тухайлан шалган шийдвэрлээгүй нь Зөрчил шалган шийдвэрлэх тухай хуулийн 7.1-д заасныг зөрчсөн байна.