Тогтоол №7600·Иргэн · Хяналт шат
### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА
- **Үйл явдал**: Төв аймгийн Татварын хэлтэс нь Хөхбаян булаг ХХК-иас татварын өр, торгууль, алданги нийт 428,823,400 төгрөг гаргуулахаар нэхэмжилсэн. Хөхбаян булаг ХХК нь татварын актаар ногдуулсан 254,689,900 төгрөгийн татварыг хасч тооцуулах сөрөг нэхэмжлэл гаргасан.
- **Нэхэмжлэгч**: Төв аймгийн Татварын хэлтэс нь Татварын улсын байцаагчийн 2012 оны 140640 тоот актын дагуу Хөхбаян булаг ХХК-иас татварын өр, торгууль, алданги нийт 428,823,400 төгрөг гаргуулахыг шаардсан.
- **Хариуцагч**: Хөхбаян булаг ХХК нь татварын хэлтсийн нэхэмжлэлийг эс зөвшөөрч, НӨАТ-ын тухай хуулийн 14.1.1-д заасны дагуу үйлдвэрлэл, үйлчилгээний зориулалтаар худалдан авсан бараа, ажил, үйлчилгээнд төлсөн 254,689,900 төгрөгийн татварыг хасч тооцуулах сөрөг нэхэмжлэл гаргасан.
### 🏛️ АНХАН ШАТ
- **Өдөр**: 2019-07-23, **Дугаар**: 151/ШШ2019/00810
- **Шийдвэр**: Хөхбаян булаг ХХК-иас 6,406,300.82 төгрөг гаргуулж, нэхэмжлэлийн 422,417,100 төгрөгийн шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгосон. Татварын улсын байцаагчийн актаар ногдуулсан 254,689,900 төгрөгийн татвараас 248,283,600 төгрөгийг хасч тооцсон.
- **Үндэслэл**: Нэмэгдсэн өртгийн албан татварын тухай хуулийн 14.1.1, 17.1.1, 17.1.2.
### 🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ
- **Өдөр**: 2019-10-23, **Дугаар**: 223/МА2019/00030
- **Гомдлол гаргагч**: Нэхэмжлэгч
- **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэр нь хуулийг буруу тайлбарлаж хэрэглэсэн.
- **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийн 1 дүгээр заалтыг өөрчилж, Хөхбаян булаг ХХК-иас 428,823,400 төгрөгийг гаргуулж, сөрөг нэхэмжлэлийн заалтыг хүчингүй болгосон.
- **Үндэслэл**: Татварын ерөнхий хуулийн 18.1.
### ⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ
- **Өдөр**: 2020-01-22, **Дугаар**: 00030/223/МА2019
- **Гомдлол гаргагч**: Хариуцагчийн өмгөөлөгч
- **Гомдлолын шалтгаан**: Давж заалдах шатны шүүх хуулийг буруу тайлбарлан хэрэглэж, татвар төлөгчийн эрхийг зөрчсөн.
- **Шийдвэр**: Давж заалдах шатны шүүхийн магадлалын тогтоох хэсгийн 1 дэх заалтын "18 дугаар зүйлийн 18.1."-д гэснийг "18 дугаар зүйлийн 18.1.1"-д гэж өөрчлөн, магадлалын бусад заалтыг хэвээр үлдээсэн.
### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ
- Татварын улсын байцаагчийн 2012.12.17-ны өдрийн 140640 дугаар актаар ногдуулсан татварын өр, торгууль, алданги нь хүчин төгөлдөр.
- Хариуцагч нь уг актын талаар Захиргааны хэргийн шүүхэд гомдол гаргаагүй тул татварын өрийг төлөх үүрэгтэй.
- Анхан шатны шүүх хүчин төгөлдөр болсон татварын улсын байцаагчийн актын талаар шинжээч томилж дүгнэлт гаргуулан, уг дүгнэлтийг шийдвэрийнхээ үндэслэл болгосон нь хууль зүйн үндэслэлгүй.
- Татварын ерөнхий хууль болон Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 47 дугаар зүйл, Шүүхийн шинжилгээний тухай хуульд нийцээгүй.
- Хариуцагчийн сөрөг нэхэмжлэл нь Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 73.1, 73.2 дахь хэсгийн зохицуулалтад нийцээгүй тул давж заалдах шатны шүүхийн дүгнэлтийг буруутгах үндэслэлгүй.
- Давж заалдах шатны шүүх Татварын ерөнхий хуулийн зохицуулалтыг дутуу хэрэглэсэн алдааг хяналтын шатны шүүх залруулсан.