Тогтоол №2835

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Нэхэмжлэгч нь хариуцагчаас зээлийн гэрээний дагуу 9,311,000 төгрөг гаргуулах тухай нэхэмжлэл гаргасан. Хариуцагч зээл авснаа хүлээн зөвшөөрсөн боловч төлбөрийг хүлээн зөвшөөрөөгүй, нэхэмжлэлийг татгалзсан. Хариуцагч нь зээлийн гэрээгээр 5,000,000 төгрөгийг 4.5%-ийн хүүтэй 61 хоногийн хугацаатай авсан бөгөөд төлбөрийг хангахаар автомашинаа барьцаалсан. Хариуцагч нь зээлийн хүүнд 232,500 төгрөг төлсөн. Хариуцагч нь зээлийг найздаа өгснөөс болж төлөөгүй, барьцаанд тавьсан автомашины үнэ зээлээс илүү гэж үзэж байв.

АНХАН ШАТ: Иргэний хуулийн 451 дүгээр зүйлийн 451.1, 453 дугаар зүйлийн 453.1-д зааснаар хариуцагчаас 9,311,000 төгрөгийг гаргуулж нэхэмжлэгч талд олгох шийдвэр гаргасан.

ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэсэгчлэн өөрчилж, хариуцагчаас 5,385,232 төгрөгийг гаргуулж нэхэмжлэгч талд олгож, үлдэх хэсгийг хэрэгсэхгүй болгосон. Мөн улсын тэмдэгтийн хураамжийг өөрчилсөн.

ХЯНАЛТЫН ШАТ: Анхан болон давж заалдах шатны шүүхүүд хэргийн нөхцөл байдлыг зөв тодорхойлсон боловч зээлийн гэрээний үүргийн тооцооллыг нотлох баримтад тулгуурлан үндэслэл бүхий хийж чадаагүй тул шийдвэр, магадлалд өөрчлөлт оруулсан. Нийслэлийн шүүхийн магадлал нь хуулийг буруу тайлбарлаж хэрэглэсэн гэсэн нэхэмжлэгчийн гомдлын зарим хэсэг, хариуцагчийн гомдол нь үндэслэлгүй гэж үзсэн.

ҮНДЭСЛЭЛ:

• Зээлдэгч гэрээнд заасан хугацаанд зээлээ төлөөгүй бол гэрээнд заасны дагуу үндсэн хүүгийн хорин хувиас хэтрэхгүй хэмжээний нэмэгдүүлсэн хүү төлөх үүрэгтэй.
• Барьцаалагч нь барьцааны эрхээ хэрэгжүүлэх эсэх, хэзээ хэрэгжүүлэхийг өөрөө шийдвэрлэх эрхтэй тул барьцааны эрхээ хэрэгжүүлээгүй нь гэрээний хугацаа хэтэрсэн үеийн хүү, нэмэгдүүлсэн хүү тооцох үндэслэлгүй гэсэн давж заалдах шатны шүүхийн дүгнэлт үндэслэл муутай.
• Зээлдэгч нь зээлийг өөр этгээдээс авах ёстой байсан бөгөөд авч чадаагүйгээс үүрэг биелээгүй бол хариуцлагыг өөрөө хүлээдэг тул зээлийг өөр хүнд өгсөн нь хариуцлагаас чөлөөлөх үндэслэл болохгүй.
• Хяналтын шатны шүүх нь анхан болон давж заалдах шатны шүүхийн шийдвэр, магадлалд өөрчлөлт оруулж, хариуцагч Ц.Ганбаатараас гаргуулах төлбөрийн хэмжээг үндсэн зээл 4,775,000 төгрөг, 17 сарын хүү 3,652,875 төгрөг, нэмэгдүүлсэн хүү 730,575 төгрөг, нийт 9,158,450 төгрөгөөс төлсөн 232,500 төгрөгийг хасч бүгд 8,925,950 төгрөгөөр тогтоож шийдвэрлэсэн.