Тогтоол №24409

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Нэхэмжлэгч нь зээлийн гэрээний үүрэг болон түүнийг барьцаалсан хөрөнгөөр хангуулах шаардлага гаргасан. Хариуцагч нь зээлийг зориулалтын бусаар ашигласан, хуурамч гэрээ байгуулсан, ашиглаагүй зээлд хүү төлөхгүй хэмээн маргажээ. АНХАН ШАТ: Нийслэлийн Иргэний хэргийн анхан шатны шүүх нь нэхэмжлэгчийн шаардлагыг хангаж, хариуцагчаас мөнгө гаргуулан, барьцаа хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулах шийдвэр гаргасан. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Хариуцагчийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч нь анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг эс зөвшөөрч, зээлийн гэрээ дүр үзүүлсэн хэлцэл болох, зээлийг зориулалтын дагуу ашиглаагүй, ашиглаагүй зээлд хүү төлөхгүй, өмнө нь төлсөн төлбөр зэргийг үндэслэн гомдол гаргасан. Давж заалдах шатны шүүх нь анхан шатны шүүх нь хэргийн баримтыг бүрэн үнэлж чадаагүй, талуудыг хангалттай мэтгэлцүүлээгүй, үүргийн гүйцэтгэлийг барьцаа хөрөнгөөр хангуулах талаар бүрэн шийдвэрлээгүй гэж үзэн анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хүчингүй болгож, хэргийг дахин хэлэлцүүлэхээр буцаасан. ҮНДЭСЛЭЛ: Давж заалдах шатны шүүх нь зээлдэгч нь зээлийг зориулалтын дагуу ашиглаагүй, банк бус санхүүгийн байгууллага нь зээлийг ашигласан хугацаанд нь төлөх төлбөрийг хүү гэж үзэхээр байгаа ч ашиглаагүй зээлд хүү төлүүлэхээр шийдвэрлэсэн нь хуулийг зөрчсөн байж болзошгүй, мөн барьцаа хөрөнгийн талаар эрх зүйн тодорхой дүгнэлт хийх шаардлагатай байтал анхан шатны шүүх үүнийг хангалттай хийгээгүй тул хэргийг дахин хэлэлцүүлэхээр буцаасан.

### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА - **Үйл явдал**: Ц.З- нь Д.Н-ээс 2015 оны 04 дүгээр сарын 10-нд 22.100 ам.долларыг 6 сарын хугацаатай, сарын 3.8 хувийн хүүтэй зээлж, хугацаа хэтэрсэн тохиолдолд хоногт 0.5 хувийн алданги төлөхөөр тохирчээ. Ц.З- нь зээлийн үүргээ гүйцэтгээгүй тул Д.Н- нь үлдэгдэл зээл, алданги нийт 46.440.413 төгрөг нэхэмжилжээ. - **Нэхэмжлэгч**: Д.Н- нь Ц.З-ээс зээлийн гэрээний үүрэгт 46.440.413 төгрөг гаргуулахыг шаардсан. - **Хариуцагч**: Ц.З- нь 2015 оны 04 дүгээр сарын 10-ны өдрийн зээлийн гэрээг хүчин төгөлдөр бусд тооцуулах сөрөг нэхэмжлэл гаргаж, гэрээний дагуу мөнгө аваагүй гэж маргасан. ### 🏛️ АНХАН ШАТ - **Өдөр**: 2018-01-19, **Дугаар**: 101/ШШ2018/00285 - **Шийдвэр**: Д.Н-ийн нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгож, 2015 оны 04 дүгээр сарын 10-ны өдрийн зээлийн гэрээг хүчин төгөлдөр бусд тооцсон. - **Үндэслэл**: Нэхэмжлэгч гэрээнд заасан мөнгийг хариуцагчид шилжүүлж өгснөө нотлоогүй тул Иргэний хуулийн 56.1.1-д зааснаар гэрээг хүчин төгөлдөр бус гэж үзсэн. ### 🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ - **Өдөр**: 2018-04-04, **Дугаар**: 849 - **Гомдлол гаргагч**: Нэхэмжлэгч - **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэр нь үндэслэлгүй гэж үзсэн. - **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг өөрчилж, Ц.З-ээс 38.683.500 төгрөг гаргуулж Д.Н-д олгож, сөрөг нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгосон. - **Үндэслэл**: Иргэний хуулийн 281.1, 232.8-д зааснаар Ц.З- тооцоо нийлэх гэрээгээр хүлээсэн үүргээ биелүүлээгүй гэж үзсэн. ### ⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ - **Өдөр**: 2018-05-23, **Дугаар**: 00285 - **Гомдлол гаргагч**: Хариуцагч - **Гомдлолын шалтгаан**: Давж заалдах шатны шүүх хэргийн үйл баримтыг буруу үнэлж, нэхэмжлэгч мөнгө шилжүүлснээ нотолж чадаагүй байхад хариуцагчийг буруутгасан нь үндэслэлгүй. - **Шийдвэр**: Анхан болон давж заалдах шатны шүүхийн шийдвэр, магадлалыг хүчингүй болгож, хэргийг дахин хэлэлцүүлэхээр анхан шатны шүүхэд буцаасан. ### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ - Зээлийн гэрээгээр зээлдүүлэгч нь мөнгө буюу төрлийн шинжээр тодорхойлогдох бусад эд хөрөнгийг зээлдэгчийн өмчлөлд шилжүүлэх, зээлдэгч нь ижил төрөл, тоо, чанар, хэмжээний эд хөрөнгө буюу мөнгийг тохирсон хугацаанд буцаан өгөх үүрэгтэй. (Иргэний хуулийн 281.1) - Мөнгө буюу эд хөрөнгийг зээлдэгчид шилжүүлэн өгснөөр зээлийн гэрээг байгуулсанд тооцно. (Иргэний хуулийн 282.4) - Нэхэмжлэгч 22.100 ам.долларыг хариуцагчид шилжүүлэн өгсөн эсэх, гэрээ хүчин төгөлдөр эсэх нь маргааны зүйл болсон. - Хариуцагч гэрээнд заасан мөнгийг аваагүй гэж маргасан бөгөөд нэхэмжлэгч мөнгийг шилжүүлэн өгснөө нотолсон баримт хэрэгт авагдаагүй. - Зээлийн гэрээний эрх зүйн харилцаа үүссэн эсэх талаар талууд зөрүүтэй тайлбар гаргасан тул бичмэл нотлох баримтыг бусад баримтаар нотлох шаардлагатай байсан. - Хариуцагчийн өмнөх зээлийн талаарх тайлбарыг нэхэмжлэгч үгүйсгэж чадаагүй бөгөөд шүүх энэ талаар дүгнэлт хийгээгүй нь Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 118.4-т нийцээгүй. - Хэргийн үйл баримт хангалттай бүрэн тогтоогдоогүй тул шүүх хэрэглэвэл зохих хуулийг зөв тайлбарлан хэрэглэсэн эсэхийг дүгнэж, хэргийг эцэслэн шийдвэрлэх боломжгүй байна.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Зээлийн гэрээний үндсэн төлбөр, хүү, алданги тооцохтой холбоотой маргаан. АНХАН ШАТ: Зээлдэгчээс үндсэн зээл, алданги гаргуулж, илүү нэхэмжилсэн хэсгийг хэрэгсэхгүй болгож шийдвэрлэсэн. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Хариуцагч нь төлбөрт бараа, мөнгө өгсөн боловч анхан шатны шүүх үүнийг хасаагүй, хэлэлцсэн баримтыг үнэлээгүй гэж гомдол гаргасан. Нэхэмжлэгч нь гэрээний нөхцөл, төлбөрийг баталсан. ҮНДЭСЛЭЛ: Анхан шатны шүүхийн шийдвэр хууль ёсны болон үндэслэлтэй байх шаардлага хангаагүй. Зээлдэгчийн шилжүүлэн авсан мөнгө, эд хөрөнгийг тогтоох боломжгүй нь зээлийн гэрээг баталгаажуулахад нөлөөлсөн. Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хүчингүй болгож, хэргийг дахин шийдвэрлүүлэхээр анхан шатны шүүхэд буцаалаа.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Нэхэмжлэгч нь хариуцагч нартай байгуулсан зээлийн гэрээний үүрэгт мөнгө гаргуулах шаардлага гаргасан. Хариуцагч нар нь зээл авч, эргэн төлөх талаар байгуулсан гэрээний үндэслэл, мөнгө шилжүүлсэн эсэх зэрэгт маргасан. АНХАН ШАТ: Зээлийн гэрээний үүрэг болон нэмэгдүүлсэн төлбөрийг гаргуулах тухай нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгож, улсын тэмдэгтийн хураамжийн талаар шийдвэрлэв. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Нэхэмжлэгч нь анхан шатны шүүх хэргийн баримтыг бүрэн тогтоогоогүй, нотлох баримтыг зохистой үнэлээгүй, хууль бусаар оролцуулсан этгээдийн мэдүүлгийг авсан гэж гомдол гаргав. Анхан шатны шүүхийн шийдвэр нь хууль ёсны бөгөөд үндэслэл бүхий байх шаардлагыг хангаагүй гэж үзэв. ҮНДЭСЛЭЛ: Талуудын хооронд зээлийн гэрээ байгуулах эсэх, эсхүл барилга буулгах ажлын гэрээ байгуулах эсэх нь тодорхойгүй, нэхэмжлэгчээс мөнгө шилжүүлсэн үндэслэл нь тодорхой бус байхад анхан шатны шүүх хэргийг шийдвэрлэсэн тул анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хүчингүй болгож, хэргийг дахин шийдвэрлүүлэхээр буцаав.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Нэхэмжлэгч нь зээлийн гэрээний дагуу үндсэн зээл, хүү, нэмэгдүүлсэн хүүг шаардсан. Хариуцагч нь зээл авснаа хүлээн зөвшөөрч, хэсэг төлснөө дурдаад, нэхэмжлэлийг бүрэн хангаж чадахгүй гэж тайлбарласан. АНХАН ШАТ: Зээлийн гэрээний дагуу хариуцагчаас тодорхой хэмжээний төлбөрийг гаргуулах шийдвэр гаргасан. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Нэхэмжлэгч нь анхан шатны шүүх үндсэн зээлийг тооцоололд оруулаагүй гэж гомдол гаргасан. Давж заалдах шатны шүүх нь анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хууль ёс, үндэслэл бүхий байдал хангаагүй гэж үзэж, шийдвэрийг хүчингүй болгож, хэргийг дахин хянан хэлэлцүүлэхээр буцаасан. ҮНДЭСЛЭЛ: Талуудын хооронд байгуулагдсан зээлийн гэрээ тус бүрээр нэхэмжлэгчийн шаардах эрх, хариуцагчийн үүргийн хэмжээ, хариуцлагыг зөв тодорхойлоогүй. Зээлийн гэрээнүүдийн хугацаа, хүчин төгөлдөр байдал, хүү тооцоолол, хөөн хэлэлцэх хугацаа зэрэгт хангалттай дүгнэлт хийгээгүй. Мөн шүүхийн шийдвэр нь тодорхой бус, зарим хэсгийг орхигдуулсан нь хуульд нийцээгүй байна.