Тогтоол №7552·Захиргаа · Давж шат
### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА
- **Үйл явдал**: Нэхэмжлэгч 2020 онд орон сууц худалдан авч, 2021 онд Хувь хүний орлогын албан татварын хөнгөлөлт эдлэхээр тайлан гаргасан боловч хариуцагч татварын хөнгөлөлт олгоогүй. Нэхэмжлэгч 2021 оны 6-р сард уг орон сууцаа борлуулсан бөгөөд 2021 онд үл хөдлөх борлуулсны орлогоос суутган авч төлсөн татвар болон цалингийн орлогоос суутган авч төлсөн татварыг буцаан авахыг шаардсан.
- **Нэхэмжлэгч**: Т.Б*** нь 2021 онд хувь хүний орлогын албан татварын хөнгөлөлт болох 4,939,945.21 төгрөгийг хариуцагчаас гаргуулахыг шаардсан.
- **Хариуцагч**: Баянгол дүүргийн Татварын хэлтэс нь нэхэмжлэгчийн тайланг хуульд заасан хугацаанд, зөв бүрдүүлээгүй тул хөнгөлөлт олгох боломжгүй гэж маргасан.
### 🏛️ АНХАН ШАТ
- **Өдөр**: 2023-09-06, **Дугаар**: 128/ШШ2023/0665
- **Шийдвэр**: Нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгосон.
- **Үндэслэл**: Татварын ерөнхий хуулийн 29.5, 30.2, Хувь хүний орлогын албан татварын тухай хуулийн 27.5-д заасныг үндэслэн нэхэмжлэгч тайлангаа хуульд заасан хугацаанд, зөв бүрдүүлж ирүүлээгүй тул хариуцагчийг буруутгах үндэслэлгүй.
### ⚖️ ДАВЖ ЗААЛДАХ ШҮҮХИЙН ШИЙДВЭР
- **Өдөр**: 2023-11-23, **Дугаар**: 221/МА2023/0699
- **Гомдлол гаргагч**: Нэхэмжлэгч
- **Гомдлолын шалтгаан**: Татварын хөнгөлөлт эдлэх хугацааг хэтрүүлсэн гэж үзсэн нь үндэслэлгүй, татварын алба үүргээ биелүүлээгүй, хуулийг буруу тайлбарласан.
- **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээж, нэхэмжлэгчийн давж заалдах гомдлыг хангахгүй орхисон.
### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ
- Нэхэмжлэгч 2020 онд орон сууц худалдан авч, Хувь хүний орлогын албан татварын тухай хуулийн 23.4-т зааснаар 6,000,000 төгрөгийн татварын хөнгөлөлт эдлэх эрхтэй болсон.
- 2021 онд гаргасан 2020 оны тайланд 718,511.53 төгрөгийн хөнгөлөлт эдэлж, үлдэгдэл 5,281,488.47 төгрөгийг дараа жилд шилжүүлэн тооцохоор тайлагнасан.
- 2021 оны 6-р сарын 28-нд орон сууцаа борлуулсан боловч 2022 оны 2-р сарын 08-нд илгээсэн 2021 оны тайланд хавсралт мэдээний төрлийг сонгоогүй.
- 2023 оны 3-р сарын 03-нд илгээсэн 2022 оны тайланг хариуцагч "хуульд заасан хугацаанд ирүүлээгүй тул хөнгөлөлт тусгахгүйгээр тайланг засварлаж илгээх" шаардлага тавьж буцаасан.
- Татварын ерөнхий хуулийн 29.1, Хувь хүний орлогын албан татварын тухай хуулийн 23.4, 23.14, 28.1, 28.4, 28.4.1, 28.4.3-т заасны дагуу татвар төлөгч тайланг хуулиар тогтоосон хугацаанд, батлагдсан загвар, зааврын дагуу ирүүлэх үүрэгтэй.
- Нэхэмжлэгч 2021 оны тайланг бүрэн гүйцэд, зөв бүрдүүлээгүй, мөн 2022 оны тайланг хуулиар тогтоосон хугацааг хэтрүүлэн ирүүлсэн нь тогтоогдсон.
- Татварын хөнгөлөлт эдлэхэд хуульд заасан хугацаанд багтаан тайлагнасан татвар төлөгчийн тайланг үндэслэнэ.
- Нэхэмжлэгчийн тайлангийн зөрчил, хугацаа хэтрүүлсэн байдал нь хариуцагчийг буруутгах үндэслэлгүй.