Тогтоол №20043

### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА - **Үйл явдал**: С.Н нь А.Л-аас 8,000,000 төгрөгийг сарын 8 хувийн хүүтэйгээр 6 сарын хугацаатай зээлж, өөрийн орон сууцаа барьцаалсан боловч зээлээ төлөөгүй. - **Нэхэмжлэгч**: А.Л- нь С.Н-аас нийт 15,840,000 төгрөг (үндсэн зээл, хүү, алданги) гаргуулж, барьцааны хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулахыг шаардсан. - **Хариуцагч**: С.Н- нь А.Л-ыг танихгүй, мөнгийг өөрөө аваагүй, харин С.Энхтуяагийн гуйлтаар гэрээнд гарын үсэг зурсан тул нэхэмжлэлийн шаардлагыг хүлээн зөвшөөрөхгүй гэж маргасан. ### 🏛️ АНХАН ШАТ - **Өдөр**: 2018-12-18, **Дугаар**: 142/ШШ2018/01266 - **Шийдвэр**: С.Н-аас 15,840,000 төгрөг гаргуулж А.Л-д олгож, барьцааны орон сууцнаас үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулахыг даалгасан. - **Үндэслэл**: Иргэний хуулийн 281.1, 282.1, 232.6, 175.1-д заасныг баримтлан гэрээ хүчин төгөлдөр, мөнгө хүлээн авсан баримтад зурсан гарын үсэг хариуцагчийн болох нь шинжээчийн дүгнэлтээр тогтоогдсон гэж үзсэн. ### 🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ - **Өдөр**: 2019-01-24, **Дугаар**: 17 - **Гомдлол гаргагч**: Хариуцагчийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч М.Мэндбаяр - **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг эс зөвшөөрч, гэрч С.Энхтуяаг асуулгах хүсэлтийг шүүх үндэслэлгүйгээр татгалзсан гэж үзсэн. - **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээж, давж заалдсан гомдлыг хангахгүй орхисон. - **Үндэслэл**: Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 162.4-т зааснаар хариуцагчийн хүсэлтийг хэрэгсэхгүй болгосон нь үндэслэлтэй гэж үзсэн. ### ⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ - **Өдөр**: 2019-03-05, **Дугаар**: - **Гомдлол гаргагч**: Хариуцагчийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч М.Мэндбаяр - **Гомдлолын шалтгаан**: Нэхэмжлэгч мөнгийг С.Н-д хүлээлгэн өгөөгүй, харин С.Энхтуяад өгсөн тул зээлийн гэрээний гол нөхцөл болох мөнгө шилжүүлэх үйл ажиллагаа хийгдээгүй, мөн гэрч С.Энхтуяаг асуулгах хүсэлтийг үндэслэлгүйгээр татгалзсан. - **Шийдвэр**: Анхан болон давж заалдах шатны шүүхийн шийдвэр, магадлалыг хүчингүй болгож, хэргийг дахин хэлэлцүүлэхээр анхан шатны шүүхэд буцаасан. ### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ - Анхан болон давж заалдах шатны шүүхийн шийдвэр, магадлал нь хууль ёсны бөгөөд үндэслэл бүхий байх шаардлагыг хангаагүй. - Хариуцагч мөнгийг хүлээн аваагүй гэж маргаж байхад нэхэмжлэгч мөнгийг хэрхэн, яаж хүлээлгэн өгснөө хангалттай нотлоогүй. - Хэргийн 16 дахь талд авагдсан С.Энхтуяагийн бичгийн баримтад "С.Энхтуяа би ... 8,000,000 төгрөг авсан нь үнэн болно" гэж дурдсан байхад шүүх энэ талаар дүгнэлт хийгээгүй нь Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 40.1, 40.2-т нийцээгүй. - Хариуцагчийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч С.Энхтуяаг гэрчээр асуух хүсэлт гаргасныг шүүх хангахаас татгалзсан нь Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 38.6-г зөрчсөн. - Гэрчийн мэдүүлэг хэрэгт ач холбогдолтой байж болох нөхцөл байдлыг шүүх анхаараагүй. - Хэргийн нөхцөл байдал бүрэн тогтоогдоогүй, шүүх хэрэгт авагдсан баримтыг тал бүрээс нь бодитойгоор харьцуулан үзэж, үнэлэх ажиллагааг хангалттай гүйцэтгээгүй. - Хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааны журмыг зөрчсөн тул хяналтын шатны шүүх нэхэмжлэлийн шаардлагын талаар дүгнэлт хийж, хэргийг эцэслэн шийдвэрлэх боломжгүй.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Зээлийн гэрээ болон барьцааны гэрээгээр тохиролцсон үүргээ биелүүлээгүйгээс үүссэн нэхэмжлэлийн хэрэг. АНХАН ШАТ: Зээл болон барьцааны гэрээний дагуу тодорхой хэмжээний мөнгө гаргуулж, үүргийн гүйцэтгэлийг барьцаа хөрөнгөөр хангуулах тухай шийдвэр гаргасан. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Хариуцагч нь анхан шатны шүүхийн шийдвэртэй холбоотой гомдол гаргасан. Гомдлын үндэслэл нь зээлийн гэрээ болон барьцааны гэрээгээр мөнгө шилжүүлэлт хийгдээгүй, гэрээ нь хүчин төгөлдөр бус, дарамт шахалтаар байгуулагдсан гэсэн гомдлууд байв. ҮНДЭСЛЭЛ: Анхан шатны шүүх нь хэргийн бодит байдлыг бүрэн тогтоогоогүй, талуудын хооронд үүссэн эрх зүйн харилцааг зөв тодорхойлоогүй, нэхэмжлэлийн шаардлага тодорхой бус, хариуцагчдын гаргасан татгалзлыг бүрэн үнэлээгүй зэргээс улбаалж анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хүчингүй болгож, хэргийг дахин хэлэлцүүлэхээр буцаасан.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Нэхэмжлэгч зээл олгосон, хариуцагч мөнгийг авахдаа хүргэндээ шилжүүлсэн, харин хариуцагч нь зээлдэгч биш гэж маргаж байна. АНХАН ШАТ: Зээлийн гэрээ болон барьцааны гэрээг хүчин төгөлдөр бус хэмээн үзэн, нэхэмжлэлийн шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгосон. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Анхан шатны шүүхийн шийдвэр хууль зүйн үндэслэлгүй, бодит байдалд нийцэхгүй гэж үзэж, шийдвэрийг хүчингүй болгон дахин хэлэлцүүлэхээр буцаасан. ҮНДЭСЛЭЛ: Зээлийн гэрээнд оролцогч талууд, үүрэг хариуцах эсэх, төлсөн мөнгөний хэмжээ зэрэгт эрх зүйн дүгнэлт хийх шаардлагатай байсан.

### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА - **Үйл явдал**: Б.Туул нь Д.Одгэрэлд 48,000,000 төгрөгийг 3,5 хувийн хүүтэй, 6 сарын хугацаатай зээлдүүлсэн бөгөөд Д.Одгэрэл нь гэрээний үүргээ зөрчин төлбөр төлөөгүй тул үндсэн зээл, хүү, алдангийн хамт нийт 82,368,000 төгрөг гаргуулахыг шаардджээ. - **Нэхэмжлэгч**: Б.Туул нь Д.Одгэрэлээс 82,368,000 төгрөг гаргуулах. - **Хариуцагч**: Д.Одгэрэл нь зээл авснаа үгүйсгээгүй боловч мөнгийг хэнээс шилжүүлэн авсан талаар тайлбар гаргаагүй. ### 🏛️ АНХАН ШАТ - **Өдөр**: 2019-12-13, **Дугаар**: 181/ШШ2019/02611 - **Шийдвэр**: Нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгосон. - **Үндэслэл**: Иргэний хуулийн 281.1, 282.1, 232.6. ### 🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ - **Өдөр**: 2020-02-07, **Дугаар**: 312 - **Гомдлол гаргагч**: Нэхэмжлэгч - **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүх нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгосон нь үндэслэлгүй. - **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хүчингүй болгож, хэргийг дахин шийдвэрлүүлэхээр буцаасан. - **Үндэслэл**: Мөнгийг н.Балжиннямаас шилжүүлсэн байхад Б.Туул зээлдүүлэгч гэж гэрээ байгуулсан зэрэг маргааны үйл баримтыг тодруулах шаардлагатай. ### ⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ - **Өдөр**: 2020-12-09, **Дугаар**: 00515 - **Гомдлол гаргагч**: Хариуцагчийн өмгөөлөгч - **Гомдлолын шалтгаан**: Давж заалдах шатны шүүхийн магадлал нь үндэслэлгүй, нотлох баримтыг буруу үнэлсэн. - **Шийдвэр**: Давж заалдах шатны шүүхийн магадлалыг хэвээр үлдээж, хариуцагчийн өмгөөлөгчийн гомдлыг хангахгүй орхисон. ### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ - 2018-10-30-ны өдрийн зээлийн гэрээгээр Б.Туул нь Д.Одгэрэлд 48,000,000 төгрөг зээлдүүлсэн. - Зээлийн мөнгийг хариуцагч Д.Одгэрэлийн данс руу шилжүүлсэн баримтын гүйлгээний утгад "Балжиннямаас зээл олгов" гэж бичигдсэн. - Нэхэмжлэгч Балжиннямаас мөнгийг гаргасан, уг мөнгийг нь би түүнд төлсөн, гэрээний дагуу нэхэмжилж байгаа гэж тайлбарласан. - Хариуцагч зээл авснаа үгүйсгээгүй боловч мөнгийг хэнээс шилжүүлэн авсан талаар тайлбар гаргаагүй. - Зохигчдын тайлбар, мөнгө шилжүүлсэн баримтыг шүүх үнэлэхдээ бичгийн баримтыг ямар үйл баримттай холбон тайлбарлаж байгаа нь тодорхойгүй байна. - Мөнгийг н.Балжиннямаас шилжүүлсэн байхад Б.Туул зээлдүүлэгч гэж гэрээ байгуулсан маргааны үйл баримтыг тодруулах шаардлагатай. - Нэхэмжлэлийн шаардлага тодорхой бус, маргааны үйл баримт бүрэн гүйцэд тогтоогдоогүй тохиолдолд хэрэгт авагдсан баримтын хүрээнд нэхэмжлэлийн шаардлагыг эцэслэн шийдвэрлэх боломжгүй. - Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 176.2.1-д заасныг удирдлага болгосон.

### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА - **Үйл явдал**: Д.Н- нь Ц.З-д 2015 оны 04 дүгээр сарын 10-ны өдөр 22.100 ам.долларыг 6 сарын хугацаатай, сарын 3.8 хувийн хүүтэй зээлдүүлсэн бөгөөд зээлдэгч үүргээ гүйцэтгээгүй тул үндсэн зээлийн үлдэгдэл, алданги нийлсэн 46.440.413 төгрөгийг гаргуулахаар нэхэмжилсэн. - **Нэхэмжлэгч**: Ц.З- нь зээлийн болон тооцоо нийлэх гэрээгээр хүлээсэн үүргээ биелүүлээгүй тул 46.440.413 төгрөг гаргуулна. - **Хариуцагч**: 2015 оны 04 дүгээр сарын 10-ны өдрийн зээлийн гэрээгээр 22.100 ам.доллар аваагүй, өмнөх зээлүүдийн тооцоог нэмж гэрээ хийсэн тул гэрээг хүчин төгөлдөр бусд тооцуулах сөрөг нэхэмжлэл гаргасан. ### 🏛️ АНХАН ШАТ - **Өдөр**: 2018-01-19, **Дугаар**: 101/ШШ2018/00285 - **Шийдвэр**: Д.Н-ийн нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгож, 2015 оны 04 дүгээр сарын 10-ны өдрийн зээлийн гэрээг хүчин төгөлдөр бусд тооцсон. - **Үндэслэл**: Нэхэмжлэгч гэрээнд заасан мөнгийг хариуцагчид шилжүүлж өгснөө нотлоогүй тул Иргэний хуулийн 56.1.1-д зааснаар гэрээ хүчин төгөлдөр бус. ### 🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ - **Өдөр**: 2018-04-04, **Дугаар**: 849 - **Гомдлол гаргагч**: Нэхэмжлэгч - **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэр үндэслэлгүй гарсан. - **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг өөрчилж, Ц.З-гаас 38.683.500 төгрөг гаргуулж Д.Н-д олгож, сөрөг нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгосон. - **Үндэслэл**: Ц.З- тооцоо нийлэх гэрээгээр хүлээсэн үүргээ биелүүлээгүй, Иргэний хуулийн 281.1, 232.8-д заасан үндэслэл тогтоогдсон. ### ⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ - **Өдөр**: 2018-05-30, **Дугаар**: 00515 - **Гомдлол гаргагч**: Хариуцагч - **Гомдлолын шалтгаан**: Давж заалдах шатны шүүх үйл баримтыг буруу үнэлж, хуулийг буруу хэрэглэсэн. - **Шийдвэр**: Анхан болон давж заалдах шатны шүүхийн шийдвэр, магадлалыг хүчингүй болгож, хэргийг дахин хэлэлцүүлэхээр анхан шатны шүүхэд буцаасан. ### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ - Анхан болон давж заалдах шатны шүүх Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 116.2-т заасан шаардлагыг хангаагүй. - Зээлийн гэрээгээр зээлдүүлэгч мөнгө буюу эд хөрөнгө шилжүүлсэн тохиолдолд гэрээ байгуулагдсанд тооцогдоно (Иргэний хуулийн 281.1, 282.4). - Нэхэмжлэгч 22.100 ам.долларыг хариуцагчид шилжүүлэн өгсөн эсэх нь тодорхойгүй, энэ талаарх баримт хэрэгт авагдаагүй. - Хариуцагч мөнгийг аваагүй гэж маргасан бөгөөд нэхэмжлэгч мөнгө шилжүүлсэн нь нотлогдоогүй. - Талуудын хооронд зээлийн эрх зүйн харилцаа үүссэн эсэх талаар зөрүүтэй тайлбар гаргасан байхад шүүх бусад баримтаар нотлогдсон эсэхийг анхаараагүй. - Хариуцагчийн өмнөх зээлийн талаарх тайлбарыг нэхэмжлэгч үгүйсгээгүй, шүүх энэ талаар дүгнэлт хийгээгүй нь Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 118.4-т нийцээгүй. - Үйл баримт бүрэн тогтоогдоогүй тул шүүх хуулийг зөв тайлбарлан хэрэглэсэн эсэхийг дүгнэж, хэргийг эцэслэн шийдвэрлэх боломжгүй байна.