2025 - Баянзүрх, Сүхбаатар, Чингэлтэй дүүргийн Иргэний хэргийн анхан шатны тойргийн шүүхийн Шийдвэр

Үйл явдал

Даатгалын маргаан — даатгалын нөхөн төлбөр болон холбогдох зардлын төлбөр. Даатгуулагч компани нь ажилтан нь мэргэжлийн үйл ажиллагааны алдаа гаргаснаас үүдэн гарсан чингэлэгийн болон талбайн түрээсийн зардлыг даатгагчаас нөхөн төлүүлж, мөн хохирлыг багасгахад зарцуулсан хууль зүйн зөвлөх үйлчилгээний зардлыг гаргуулахыг шаардсан.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Даатгалын гэрээний дагуу ажилтан нь хариуцлага хүлээх үүрэгтэй ажил хийсний улмаас үүссэн чингэлэгийн түрээсийн зардал болон хохирлыг багасгасан хууль зүйн зардлыг нөхөн төлөх, мөн нөхөн төлбөр олгох хугацаа хэтэрсэн тул алданги төлөх ёстой гэж үзсэн.
• Хариуцагч: Хохирол нь даатгалын гэрээ хүчин төгөлдөр болж эхлэхээс өмнө үүссэн тул даатгалын тохиолдол гэж үзэх үндэслэлгүй, мөн хууль зүйн зардал нь гуравдагч этгээдийн хохирол биш тул нөхөн төлөх үүрэггүй гэж үзсэн.

Шийдвэр ба үндэслэл

Шүүх нэхэмжлэлийн шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгох шийдвэр гаргасан.

• Чингэлэгийн болон талбайн түрээсийн зардал нь ачаа боомт дээр ирсэн болон түрээсийн зардал тооцогдож эхэлсэн цагт даатгалын гэрээ хүчин төгөлдөр болоогүй байсан тул энэ нь даатгалын тохиолдол гэж үзэх үндэслэлгүй байна.
• Хууль зүйн зөвлөх үйлчилгээний зардал нь гуравдагч этгээдэд учирсан хохирол биш тул даатгалын нөхөн төлбөрт хамаарахгүй.
• Даатгагч нь нөхөн төлбөр олгох үүрэг хүлээхгүй байгаа тул хугацаа хэтэрсэн гэж үзэх үндэслэлгүй тул алданги шаардах эрх үүсэхгүй.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Даатгалын хамгаалалт үйлчилгээ нь гэрээний талууд үүрэг хүлээх болсон цаг мөчөөс эхэлдэг тул гэрээ хүчин төгөлдөр болохоос өмнө үүссэн хохирлыг даатгалын тохиолдол гэж үзэхгүй (Иргэний хууль 431.4).
• Даатгагч нь гуравдагч этгээдийн өмнө хүлээх үүргээс даатгуулагчийг чөлөөлөх үүрэгтэй боловч тухайн зардал нь даатгалын тохиолдолд хамаарах хохирол биш бол нөхөн төлөх үүрэг хүлээхгүй (Иргэний хууль 444.1, 444.3).
• Даатгагчид нөхөн төлбөр олгох хууль ёсны үүрэг үүсээгүй тохиолдолд гүйцэтгэх үүрэг хэтэрсэн гэж үзэж алданги тооцох боломжгүй (Иргэний хууль 232.6).