2025 - Баянгол, Хан-Уул, Сонгинохайрхан дүүргийн Иргэний хэргийн анхан шатны тойргийн шүүх ийн Шийдвэр

Үйл явдал

Хамтран ажиллах гэрээ — хөрөнгө оруулалт хийсэн мөнгийг буцаан авах шаардлага. Нэхэмжлэгч нь уурхайн ашиглалтын тусгай зөвшөөрөл авахад зориулж хамтран ажиллах гэрээ байгуулж, хариуцагч нарт ойролцоогоор 42 сая төгрөгийн хөрөнгө оруулсан боловч тусгай зөвшөөрөл гарч ирээгүй, мөн гэрээний нөхцөлүүд биелээгүй тул мөнгийг нь буцаан авах асуудал үүссэн.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Хариуцагч талууд уурхайн тусгай зөвшөөрөл авах боломжгүй талбай, дутуу бичиг баримттай байсан тул гэрээний үүргээ биелүүлээгүй, мөн мөнгөний хувьд төөрөгдүүлсэн тул шилжүүлсэн мөнгийг буцаан авна гэж үзсэн.
• Хариуцагч: Нэхэмжлэгч нь санхүүгийн чадамжаа буруу илэрхийлж, гэрээгээр хүлээсэн хөрөнгө оруулалтын үүргээ биелүүлээгүй, улмаар хамтын үйл ажиллагаа зогссон тул хариуцагч тал алдагдал хүлээх үндэслэлгүй гэж үзсэн.

Шийдвэр ба үндэслэл

Шүүх нэхэмжлэлийн шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгож шийдвэрлэв.

• Талууд ашиг олох зорилготой, хөрөнгө оруулах үүрэг хүлээсэн тул байгуулсан гэрээ нь хамтран ажиллах гэрээний шинжтэй байна (Иргэний хууль 476.1).
• Хамтран ажиллах гэрээний талууд хамтын үйл ажиллагааны явцад бий болсон үүргээ гүйцэтгэсэн бол үлдэх хөрөнгийг хуваарилах ёстой, харин үүргээ гүйцэтгээгүй бол өөрт ногдох хэсэгт хувь тэнцүүлэн хариуцах ёстой тул нэхэмжлэгч хөрөнгө оруулалтын үүргээ бүрэн биелүүлээгүй байсан тул хариуцагч нараас мөнгө шаардах үндэслэлгүй (Иргэний хууль 480.3, 480.4).
• Хариуцагч нар дангаараа хөрөнгө оруулж, хамтран ажиллах гэрээний улмаас үүссэн алдагдлыг хариуцах үндэслэлгүй, учир нь хамтын үйл ажиллагааны явцад бий болсон үүрэг, алдагдлыг талууд хамтын хөрөнгөөр хариуцах ёстой (Иргэний хууль 478.8, 478.11).

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Хамтран ажиллах гэрээний талууд ашиг олох зорилготой, санхүүгийн оролцоотой байсан тул энэ нь хамтран ажиллах гэрээний харилцаа юм (Иргэний хууль 476.1).
• Гэрээний талууд хамтын үйл ажиллагааны явцад хүлээсэн үүргээ гүйцэтгэж чадаагүй бол үүргээ биелүүлээгүй тал өөрт ногдох хэсэгт хувь тэнцүүлэн хариуцах ёстой (Иргэний хууль 480.4).
• Хамтын үйл ажиллагааны явцад бий болсон алдагдлыг талууд хамтын хөрөнгөөр хариуцах ёстой тул нэг тал дангаараа хөрөнгө оруулалт хийгээгүй, үүргээ биелүүлээгүй бол нөгөө тал алдагдлыг хариуцахгүй (Иргэний хууль 478.8, 478.11).