Тогтоол №162381

### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА - **Үйл явдал**: Н.Оюунчимэг нь 2024 оны 10 дугаар сарын 28-ны өдөр “Тэнгис” кино театр руу орох гэж байгаад хаалганы шаттай хэсэг дээр халтирч унаж, зүүн хөлний шагайндаа гэмтэл авсан. - **Нэхэмжлэгч**: Н.Оюунчимэг нь “Тэнгис” кино театрын үйл ажиллагаа эрхлэгч “Синема нэтворк” ХХК-иас 20,000,000 төгрөгийн хохирол гаргуулж, эмчилгээний зардалд 1,770,000 төгрөг гаргуулахыг шаардсан. - **Хариуцагч**: “Синема нэтворк” ХХК нь нэхэмжлэлийн шаардлагыг хүлээн зөвшөөрөхгүй, шатны хэсэг нь стандартын шаардлага хангасан, нэхэмжлэгч өөрөө хайнга үйлдэл хийсэн гэж мэтгэлцсэн. ### 📌 НОТЛОХ БАРИМТУУД - Нэхэмжлэгч Н.Оюунчимэг кино театрын гадна талбайн шатан дээр халтирч унасан. - Гэмтлийн зэрэг тогтоох эмнэлгийн дүгнэлтээр зүүн шагайн хоёр талын шөрмөсний үрэвсэл, зөөлөн эдийн няцрал оношлогдсон. - Шүүхийн шинжээчийн дүгнэлтээр кино театрын шатны өндөр, гишгүүрийн гүн нь стандарт MNS 6059:2009-ийг зөрчөөгүй. - Гэсэн хэдий ч шатны гадаргуу нь хальтаргаагүй байх шаардлагыг хангаагүй байсан. ### 🏛️ ШҮҮХИЙН ШИЙДВЭР - **Өдөр**: 2025-02-07, **Дугаар**: 192/ШШ2025/01076 - Хариуцагч “Синема нэтворк” ХХК-иас нэхэмжлэгч Н.Оюунчимэгт 2,000,000 төгрөгийн хохирол, 1,770,000 төгрөгийн эмчилгээний зардал, нийт 3,770,000 төгрөг гаргуулж, нэхэмжлэлийн шаардлагаас 18,000,000 төгрөгийг хэрэгсэхгүй болгосон. ### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ - Иргэний хуулийн 497 дугаар зүйлийн 497.1, 505 дугаар зүйлийн 505.1 дэх хэсэгт заасны дагуу бусдын эрүүл мэндэд хохирол учруулсан этгээд учирсан хохирлыг хариуцах үүрэгтэй. - Шүүхийн шинжээчийн дүгнэлтээр кино театрын шатны гадаргуу нь хальтаргаагүй байх шаардлагыг хангаагүй нь тогтоогдсон. Энэ нь гэмтэл учрах нөхцөл болсон. - Гэмтлийн зэрэг тогтоох эмнэлгийн дүгнэлт болон эмчилгээний баримтуудаар нэхэмжлэгчид учирсан эмчилгээний зардал болох 1,770,000 төгрөг нь бодит болох нь тогтоогдсон. - Нэхэмжлэгчийн амьдралын нөхцөл байдал, гэмтлийн шинж чанар, эмчилгээний үргэлжлэх хугацаа зэргийг харгалзан, Иргэний хуулийн 510 дугаар зүйлийн 510.1 дэх хэсэгт заасны дагуу 2,000,000 төгрөгийн хохирол тогтоосон. - Нэхэмжлэгчийн 20,000,000 төгрөгийн хохирол нэхэмжилсэн нь үндэслэлгүй, учирсан хохирлыг бодитойгоор үнэлж, 2,000,000 төгрөгийг тогтоосон.

### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА - **Үйл явдал**: Н.О-г согтуурсан үедээ тээврийн хэрэгсэл жолоодсон, замын хөдөлгөөний аюулгүй байдлын тухай хууль зөрчсөн гэх. - **Нэхэмжлэгч**: Зөрчил шалган шийдвэрлэх эрх бүхий албан тушаалтан. - **Хариуцагч**: Н.О. ### 📌 НОТЛОХ БАРИМТУУД - Н.О нь 2025 оны 02 дугаар сарын 20-ны өдөр согтуурсан үедээ тээврийн хэрэгсэл жолоодож яваад Дорнод аймгийн Цагдаагийн газрын Замын хөдөлгөөний аюулгүй байдлыг хангах тасгийн алба хаагчдад шалгуулахад согтолтын зэрэг нь 1.05 хувь буюу согтууруулах ундааны зүйл хэрэглэсэн үедээ тээврийн хэрэгсэл жолоодсон зөрчил тогтоогдсон. - Н.О нь уг зөрчлийг үйлдсэнээ хүлээн зөвшөөрсөн. ### 🏛️ ШҮҮХИЙН ШИЙДВЭР - **Өдөр**: 2025-02-21, **Дугаар**: 309/ШШ2025/00206 - Н.О-г Монгол Улсын Зөрчлийн тухай хуулийн 14.6 дугаар зүйлийн 4 дэх хэсэгт заасан зөрчлийг үйлдсэн гэм буруутайд тооцож, 400 нэгжтэй тэнцэх хэмжээний буюу 400,000 төгрөгөөр торгож, тээврийн хэрэгсэл жолоодох эрхийг нэг жилийн хугацаагаар хассан. ### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ - Зөрчлийн тухай хуулийн 14.6 дугаар зүйлийн 4 дэх хэсэгт зааснаар согтуурсан, мансуурсан үедээ тээврийн хэрэгсэл жолоодсон бол торгох шийтгэл ногдуулж, эрх хасах шийтгэл оногдуулна. - Хэргийн баримтууд, тухайлбал, зөрчлийн талаарх тэмдэглэл, согтолтын акт болон Н.О-гийн мэдүүлэг нь зөрчил үйлдэгдсэн болохыг тогтоосон. - Иймд Зөрчил шалган шийдвэрлэх тухай хуулийн 28.3 дугаар зүйлийн 1.2-т заасныг үндэслэн шийтгэл оногдуулсан.

### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА - **Үйл явдал**: Иргэн С.Оюунжаргал нь түүнийг ажлаас үндэслэлгүй халсан тул ажилд эгүүлэн тогтоолгож, ажилгүй байсан хугацааны цалинг гаргуулж, нийгмийн даатгалын шимтгэлийг нөхөн төлүүлэхийг хүссэн. - **Нэхэмжлэгч**: С.Оюунжаргал нь Хөвсгөл аймгийн Боловсролын газрын даргын 2024 оны 12 дугаар сарын 02-ны өдрийн Б/35 тоот тушаалыг хууль бус гэж үзсэн. - **Хариуцагч**: Хөвсгөл аймгийн Боловсролын газар нь С.Оюунжаргалыг ажлын байрны шаардлага хангахгүй тул ажлаас чөлөөлсөн нь хууль ёсны гэж маргасан. ### 📌 НОТЛОХ БАРИМТУУД - С.Оюунжаргал нь Хөвсгөл аймгийн Боловсролын газрын “Сургуулийн өмнөх боловсрол хариуцсан мэргэжилтэн”-ийн албан тушаалд ажиллаж байгаад 2024 оны 12 дугаар сарын 02-ны өдрийн Б/35 тоот тушаалаар ажлаас чөлөөлөгдсөн. - Хариуцагч нь нэхэмжлэгчийг төрийн албаны шалгалтад тэнцээгүй, үр дүнгийн гэрээний биелэлт хангалтгүй, ажлын байранд тавигдах шаардлагыг хангахгүй байгаа тул чөлөөлсөн гэж тайлбарласан. - Нэхэмжлэгч нь төрийн албаны шалгалт өгөөгүй, үр дүнгийн гэрээ хийгдээгүй байхад ажлаас чөлөөлсөн нь хууль бус гэж маргасан. ### 🏛️ ШҮҮХИЙН ШИЙДВЭР - **Өдөр**: 2025-01-29, **Дугаар**: 320/ШШ2025/00133 - Хөвсгөл аймгийн Боловсролын газрын даргын 2024 оны 12 дугаар сарын 02-ны өдрийн Б/35 тоот тушаалыг хүчингүй болгож, С.Оюунжаргалыг ажилд нь эгүүлэн тогтоож, нийгмийн даатгалын шимтгэлийг нөхөн төлүүлж, ажилгүй байсан хугацааны цалин 10,750,000 төгрөгийг гаргуулсан. ### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ - Ажил олгогч нь ажилтныг ажлаас чөлөөлөхдөө тушаал гаргахдаа Монгол Улсын Засгийн газрын 2019 оны 244 дүгээр тогтоолоор батлагдсан “Төрийн үйлчилгээний албан хаагчийн гүйцэтгэлийн үр дүнг үнэлэх журам”-ыг зөрчсөн. - Ажил олгогч нь ажилтныг ажлаас чөлөөлөхдөө Хөдөлмөрийн тухай хуулийн 40.1.4-т заасан үндэслэлийг тогтоохын тулд ажилтны мэргэшлийн түвшин, ур чадвар, ажлын гүйцэтгэлийн үнэлгээг холбогдох журмын дагуу хийгээгүй. - Ажил олгогч нь ажилтныг Төрийн албаны шалгалтад тэнцээгүй гэх үндэслэлээр ажлаас чөлөөлөхдөө Төрийн албаны тухай хуулийн 26.1, 26.2-т заасан шаардлагыг хангаагүй. - Нэхэмжлэгч С.Оюунжаргал нь төрийн албаны шалгалт өгөөгүй, үр дүнгийн гэрээ байгуулаагүй байсан тул ажлаас чөлөөлсөн нь хууль бус байна.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Хөдөлмөрийн гэрээний дагуу үүссэн нэхэмжлэлийг хангаж шийдвэрлэсэн. АНХАН ШАТ: Нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хангаж, хөдөлмөрийн гэрээний дагуу ажилласан хугацааны цалин хөлсийг олгохыг даалгасан. ҮНДЭСЛЭЛ: Анхан шатны шүүх хөдөлмөрийн гэрээнд заасан нөхцөл, ажилтан ажилласан хугацааг үндэслэл болгон зөв дүгнэлт хийсэн.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Хөдөлмөр хөлс, цалин хөлстэй холбоотой маргаан. Ажил олгогч нь ажилтантай байгуулсан хөдөлмөрийн гэрээний дагуу цалин хөлсийг бүрэн төлөөгүй гэж ажилтан нэхэмжилжээ. АНХАН ШАТ: Шүүхээс нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хангаж, ажил олгогчийг нэхэмжлэгчид холбогдох цалин хөлсийг төлөхийг үүрэг болгосон. Үүнд Хөдөлмөрийн тухай хуулийн холбогдох зүйл заалтуудыг үндэс болгосон. ҮНДЭСЛЭЛ: Давж заалдах шатны шүүх нь анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээсэн. Хөдөлмөрийн гэрээнд заасан цалин хөлсийг олгох нь ажил олгогчийн үндсэн үүрэг болохыг онцлон тэмдэглэсэн. Ажилтан гүйцэтгэсэн ажил, амлалттайгаа холбоотой нотлох баримтыг хангалттай гаргаж өгсөн гэж үзсэн.