Хан-Уул дүүргийн Иргэний хэргийн анхан шатны шүүхийн Шийдвэр

Үйл явдал

Зээлээр худалдах, худалдан авах гэрээний үүрэг биелүүлээгүй тул гэрээнээс татгалзах болон үлдэгдэл төлбөр, алданги нэхэмжлэх маргаан. Худалдан авагч нь үлдэгдэл төлбөрийг хугацаандаа төлж чадахгүй болсон гэж үзэн гэрээг цуцалж, урьдчилгаа төлбөр буцаан авахыг шаардсан байна.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Зээлээр худалдан авах гэрээний үүрэг биелүүлэх боломжгүй болсон тул гэрээнээс татгалзаж, урьдчилгаа төлбөр болох 15 сая төгрөгийг буцаан авах шаардлага гаргасан.
• Хариуцагч: Нэхэмжлэгч үлдэгдэл төлбөр болох 20 сая төгрөгийг хугацаандаа төлөөгүй тул гэрээг цуцалах эрхгүй, үлдэгдэл төлбөр болон гэрээний дагуу тооцох алданги 29.2 сая төгрөгийг нэхэмжлэсэн.

Шийдвэр ба үндэслэл

Нэхэмжлэгийг хэрэгсэхгүй болгож, сөрөг нэхэмжлэлийг хангаж, нэхэмжлэгчээс 29.2 сая төгрөг гаргуулахыг шийдвэрлэв.

• Нэхэмжлэгч нь гэрээний үлдэгдэл төлбөрийг төлөх хугацаа дуусахаас өмнө гэрээнээс татгалзах тухай хариуцагчид мэдэгдсэн гэж үзэх үндэслэл ханагүй тул гэрээнээс татгалзах эрхгүй, учир нь гэрээний дагуу төлбөр төлөх хугацаа 2022 оны 07 дугаар сарын 01-ний өдөр дууссан байсан тул нэхэмжлэгийг хэрэгсэхгүй болгосон.
• Хариуцагч нь үлдэгдэл төлбөр болон гэрээний дагуу тооцох алданги төлөх үүрэгтэй, учир нь нэхэмжлэгч нь гэрээний дагуу тохиролцсон үлдэгдэл төлбөрийг хугацаандаа биелүүлээгүй тул (Иргэний хууль 243.1).
• Нэхэмжлэгч нь гэрээний дагуу тохиролцсон нөхцөлийг (газрыг ашиглах) хэвээр хадгалсан тул гэрээний дагуу үлдэгдэл төлбөр төлөх үүрэгтэй тул сөрөг нэхэмжлэлийг хангасан.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Гэрээний дагуу төлбөр төлөх хугацаа дууссан байхад гэрээнээс татгалзах тухай мэдэгдэл өгөх нь хугацаа хэтрүүлсэн гэж үзэх үндэслэлтэй (Иргэний хууль 226).
• Худалдах-худалдан авах гэрээгээр худалдан авагч нь тохиролцсон үнийг төлөх үүрэгтэй (Иргэний хууль 243.1).
• Гэрээнд заасан хугацаа хэтрүүлсэн тал нь хоног тутамд гүйцэтгээгүй үүргийн үнийн дүнгийн 0.5 хувиар алданги төлнө гэсэн заалт хүчин төгөлдөр (Зээлээр худалдах, худалдан авах гэрээ 3.6).