Улсын дээд шүүхийн Тогтоол

📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА

• Үйл явдал: Б.Э нь тээврийн хэрэгсэл жолоодох эрхээ хасуулсан үедээ согтууруулах ундаа хэрэглэн, дахин тээврийн хэрэгсэл жолоодож замын хөдөлгөөнд оролцсон.
• Нэхэмжлэгч: Прокурор нь анхан болон давж заалдах шатны шүүхийн шийдвэрүүд Эрүүгийн хуулийг буруу хэрэглэсэн, шийдвэр нь ойлгомжгүй байна гэж эсэргүүцэл бичсэн.
• Хариуцагч: Б.Э нь 2024 оны 05 дугаар сарын 07-нд жолоодох эрхээ 1 жилээр хасуулсан, 2024 оны 06 дугаар сарын 13-нд дахин согтуугаар жолоодож, 2024 оны 07 дугаар сарын 16-ны өдрийн шийтгэх тогтоолоор торгох ял болон тээврийн хэрэгсэл жолоодох эрхийг 1 жилээр хасах нэмэгдэл ял шийтгүүлсэн. Эдгээр ялыг эдэлж дуусаагүй байхдаа 2024 оны 10 дугаар сарын 18-нд дахин согтуугаар тээврийн хэрэгсэл жолоодсон.

🏛️ АНХАН ШАТ

• Өдөр: 2024-12-17, Дугаар: 403
• Шийдвэр: Б.Э-ыг Эрүүгийн хуулийн 27.10.5-д заасан гэмт хэрэг үйлдсэн гэм буруутайд тооцож, тээврийн хэрэгсэл жолоодох эрхийг 2 жилээр хасаж, хорих ял оногдуулахгүйгээр 1 жилийн хугацаагаар тэнсэж, өмнөх 2024 оны 07 дугаар сарын 16-ны өдрийн 217 дугаар тогтоолоор оногдуулсан торгох ялыг тус тусад нь эдлүүлэхээр шийдвэрлэсэн.
• Үндэслэл: Эрүүгийн хуулийн 6.7.1.1, 27.10.5, 6.9.2, 7.3.2.5, 5.7.3.

🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ

• Өдөр: 2025-02-17, Дугаар: 09
• Гомдлол гаргагч: Прокурор
• Гомдлолын шалтгаан: Анхан шатны шүүх өмнөх шийтгэх тогтоолоор оногдуулсан нэмэгдэл ялаас үлдсэн ялын талаар дүгнэлт хийгээгүйг давж заалдах шатны шүүх зөвшөөрч, тусад нь эдлүүлэхээр өөрчилсөн нь хууль зүйн үндэслэлгүй.
• Шийдвэр: Анхан шатны шүүхийн тогтоолын 3 дахь заалтад “... өмнөх шийтгэх тогтоолоор оногдуулсан” гэсний дараа “эдлээгүй үлдсэн нэмэгдэл ял болон ...” гэж нэмж, бусад заалтыг хэвээр үлдээсэн.
• Үндэслэл: Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 39.8.1.6.

⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ

• Өдөр: 2025-04-18, Дугаар: 2421 00578 0498
• Гомдлол гаргагч: Прокурор
• Гомдлолын шалтгаан: Хоёр шатны шүүх Эрүүгийн хуулийг буруу тайлбарлаж хэрэглэсэн, шийдвэр нь тодорхой, ойлгомжтой байх хуулийн шаардлагыг хангаагүй.
• Шийдвэр: Анхан болон давж заалдах шатны шүүхийн шийдвэрийг тус тус хүчингүй болгож, хэргийг анхан шатны шүүхэд буцаасан.

📚 ҮНДЭСЛЭЛ

• Хэрэгт нотолбол зохих байдлуудыг хангалттай шалган тодруулсан, гэмт хэргийн шинжийг хоёр шатны шүүх зөв хэрэглэсэн.
• Шүүгдэгчид хүлээлгэсэн эрүүгийн хариуцлага нь Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангид тодорхойлсон эрүүгийн хариуцлага хүлээлгэхэд баримтлах зарчимд нийцээгүй, хэрэглэвэл зохих хуулийг хэрэглээгүй.
• Шүүгдэгч нь тээврийн хэрэгсэл жолоодох эрхээ хасуулсан байхдаа 3 сарын дотор дахин согтуугаар жолоодож, өмнөх ял шийтгэлээ эдэлж дуусаагүй байхад хорих ял оногдуулахгүйгээр тэнссэн нь гэмт хэргийн нийгмийн аюулын шинж чанарт илтэд тохироогүй.
• Эрүүгийн хуулийн 6.9.1-д зааснаар “ялтан оногдуулсан ялыг эдэлж дуусахаас өмнө шинээр гэмт хэрэг үйлдсэн бол тухайн гэмт хэрэгт нь ял оногдуулж, өмнөх шийтгэх тогтоолоор оногдуулсан ялаас эдлээгүй үлдсэн ялыг нэмж нэгтгэн нийт эдлэх ялын хэмжээг тогтооно” гэсэн нь ял оногдуулахыг үүрэг болгодог. Шүүгдэгчийн хүсэлтээр хялбаршуулсан журмаар хэргийг шийдвэрлэхдээ прокуророос хорих ял оногдуулахгүйгээр тэнсэх санал гаргаж, шүүх уг саналын хүрээнд шийдвэрлэсэн нь шийдвэрийн хууль ёсны шаардлагыг үгүйсгэсэн.
• Хэд хэдэн шийтгэх тогтоолоор нэг төрлийн эрхийг хасах ял шийтгэсэн бол нэмж нэгтгэн нийт эдлэх ялын хэмжээг тогтоох ёстой байтал анхан шатны шүүх өмнөх ялыг нэмж нэгтгэлгүй орхигдуулсан нь Эрүүгийн хуулийг буруу хэрэглэсэн. Давж заалдах шатны шүүх анхан шатны алдааг зөвтгөөгүй.