Нийслэлийн Эрүүгийн хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Залилах гэмт хэргийн объект болсон эд хөрөнгийг биет байдлаар нь эзэмшигчид буцаан олгох болон хохирлыг мөнгөн хэлбэрээр нөхөн төлүүлэх эрх зүйн асуудал. Шүүгдэгчид цахим орчинд хуурамч мэдээлэл өгч, хохирогчдын гар утас болон тээврийн хэрэгслийг залилж авсан байна. Үүний үр дүнд залилсан тээврийн хэрэгсэл нь өөр этгээдийн эзэмшилд очих зөрчил үүссэн тул хохирогчдын эрхийг хэрхэн сэргээх талаар маргаан үүссэн.

Талуудын байр суурь

• Шүүгдэгч: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хүлээн зөвшөөрөхгүй давж заалдах гомдол гаргасан.
• Хохирогч: Залилангийн үр дүнд авсан эд хөрөнгийг биет байдлаар нь буцаан авах, хохирлыг нөхөн төлүүлэх шаардлагатай гэж үзсэн.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх шүүгдэгчдийг залилсан гэмт хэрэг үйлдсэн гэж үзэн шийтгэх тогтоол гаргасан бол давж заалдах шатны шүүх шийтгэх тогтоолд зохих өөрчлөлт оруулж шийдвэрлэв. Учир нь залилсан тээврийн хэрэгсэл нь иргэний нэхэмжлэгчийн эзэмшилд байгаа тул уг тээврийн хэрэгслийн битүүмжлэлийг цуцалж, хохирогчид олгох, харин бусад хохирлыг мөнгөн хэлбэрээр нөхөн төлүүлэх нь зөрчигдсөн эрхийг сэргээх бодит арга зам болох үндэслэлтэй.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Гэмт хэргийн улмаас бусдын эд хөрөнгө эзэмших, ашиглах, захиран зарцуулах эрхэд халдаж, гэм хор учруулсан этгээд нь уг гэм хорыг арилгах үүрэгтэй (Иргэний хууль 228).
• Гэмт хэргийн улмаас эд хөрөнгө, бусад эрхэд шууд учирсан үр дагаврыг гэмт хэргийн хохирол гэж үзэх бөгөөд уг хор уршгийг арилгах үүргийг иргэний хуулиар зохицуулна (Эрүүгийн хууль 2.5).
• Хохирогчийн зөрчигдсөн эрхийг сэргээхэд залилсан эд хөрөнгийг биет байдлаар нь буцаан өгөх, харин бусад тохиолдолд мөнгөөр нөхөн төлүүлэх нь хүний эрх, хууль ёсны ашиг сонирхлыг хамгаалах эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааны зорилготой нийцэж байгаа тул эд хөрөнгийг биет байдлаар нь буцаан олгох нь зүйтэй (Үндсэн хууль 16).