Нийслэлийн Эрүүгийн хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Согтууруулах ундаа хэрэглэсэн үедээ тээврийн хэрэгсэл жолоодон замын хөдөлгөөнд оролцож, хоёр хүний эрүүл мэндэд хүнд хохирол учруулсан бөгөөд ослын газрыг орхиж зугтсан үйлдлээр шүүгдэгчийг эрх зүйн хариуцлага тооцох, тэр дундаа "тэнсэх" эрх зүйн арга хэмжээг хэрэглэх нь шударга ёсны зарчимд нийцэх эсэх маргаан үүссэн. Шүүгдэгч согтууруулах ундаа хэрэглэсэн үедээ жолоодон хоёр хүний эрүүл мэндэд хүнд хохирол учруулсан тул түүнийг гэм буруутай гэж үзэв. Мөн ослын газрыг зориуд орхиж зугтсан тул авто тээврийн гэмт хэрэг үйлдсэн гэж үзэв.

Талуудын байр суурь

• Шүүгдэгч: Хохирол нөхөн төлөх хүсэлт илэрхийлсэн тул хорих ял оногдуулахгүйгээр тэнсэх эрх зүйн арга хэмжээ авах шаардлагатай гэсэн байр суурьтай.
• Прокурор: Шүүгдэгчид оногдуулсан ял нь гэмт хэргийн нийгмийн аюулын шинж хэмжээнд хүрэхгүй, тэр дундаа эрх хасах ялыг хорих ял дээр нэмж тооцох хугацааг тодорхойгүй үлдээсэн тул шийтгэх тогтоолыг өөрчлөх шаардлагатай гэж үзэв.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх шүүгдэгчид хорих ял оногдуулахгүйгээр тэнсэх болон торгох ял оноож, иргэний хариуцагчтай хамтран хохирлыг нөхөхөөр шийдсэн. Давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шийтгэх тогтоолыг хүчингүй болгосон. Учир нь шүүгдэгч хохирол нөхөн төлөх хүсэлт илэрхийлсэн байсан ч уг хүсэлт нь бодитоор хэрэгжих боломжтой эсэх, төлөх чадвартай эсэхийг мөрдөн шалгах ажиллагааны баримтаар бүрэн үндэслээгүй тул "тэнсэх" эрх зүйн арга хэмжээг хэрэглэх нь эрүүгийн хариуцлагын зорилго, шударга ёсны зарчимд нийцэхгүй байна.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Шүүх "тэнсэх" эрх зүйн арга хэмжээг хэрэглэхдээ гэмт хэрэг үйлдсэн нөхцөл байдал болон гэмт хэрэгт тавигдах нийгмийн аюулын шинж, гэмт хэрэгт тавигдах хүний хувийн байдлыг зайлшгүй харгалзан үзэх ёстой (Эрүүгийн хууль 1.3, 5.1, 7.1).
• Тэнсэх эрх зүйн арга хэмжээг хэрэглэх нь шүүхийн эрх мэдэлд хамаарах дотоод итгэлд тулгуурлах хэмхэмж бөгөөд зөвхөн хохирол нөхөх хүсэлт илэрхийлсэн байгаад үндэслэн гэмт хэргийн нийгмийн аюулыг харгалзахгүйгээр шууд хэрэглэх нь эрүүгийн хариуцлагын зорилготой зөрчилдөнө.
• Эрүүгийн хариуцлагыг тооцохдоо гэмт хэргийн улмаас зөрчигдсөн эрхийг сэргээх болон гэмт хэргийг урьчилан сэргийлэх зорилгыг хангахуйц ялыг сонгох ёстой (Эрүүгийн хууль 5.1).