Тогтоол №15739

### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА - **Үйл явдал**: С.Ц Г.Г-д хутгалаад хүнд гэмтэл учруулсан, Н.С Э.Даваасүрэн-д хөнгөн хохирол учруулсан. - **Нэхэмжлэгч**: Прокурор – С.Ц-д ЭХ 96.1, Н.С-д ЭХ 11.6.1-ээр яллах. - **Хариуцагч**: С.Ц, Н.С – гэм буруугаа хүлээж, ялыг хөнгөрүүлэх гомдол. ### 🏛️ АНХАН ШАТ - **Өдөр**: 2017-10-09, **Дугаар**: 590 - **Шийдвэр**: С.Ц-д 3 жил 5 сар хорих, Н.С-д 500.000 төгрөгөөр торгох. - **Үндэслэл**: ЭХ 96.1, 11.6.1; гэмтэл нотлогдсон. ### ⚖️ ДАВЖ ЗААЛДАХ ШҮҮХИЙН ШИЙДВЭР - **Өдөр**: 2017-11-27, **Дугаар**: 2017 2501 1360 - **Гомдол гаргагч**: С.Ц - **Гомдолын шалтгаан**: Шинэ ЭХ 1.9.1 буцаан хэрэглэж ялыг хөнгөрүүлэх. - **Шийдвэр**: Анхан шатныг өөрчилж, С.Ц-д 2 жил хорих, Н.С-ыг хэрэгсэхгүй болгосон. ### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ - Хэргийн баримт, нотлох баримтаар гэмт хэрэг тогтоогдсон. - С.Ц-д шинэ ЭХ 1.9.1 журамлан 11.1.1-ээр 2 жил хорих. - Н.С-д 2002 оны ЭХ 99.1-ээр зүйлчилж, ЭХ 72.1.1-ээр хөөн хэлэлцэх хугацаа дууссан тул чөлөөлөх. - Анхан шатныг өөрчилж, хэрэг хяналт зөв.

### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА - **Үйл явдал**: О.Даринчулуун хамтран амьдрагч Х.Одонтунгалагийг архи уусан шалтгаанаар маргалдаж модон сандлын хөл шидэж толгой цохиж зүүн чамархай зулай хугарал, тархины цусан хураатай хүнд гэмтэл учруулсан. - **Нэхэмжлэгч**: Хохирогч Х.Одонтунгалаг – ялыг хөнгөрүүлэхийг шаардсан. - **Хариуцагч**: Ялтан О.Даринчулуун – ялыг хөнгөрүүлэхийг шаардсан. ### 🏛️ АНХАН ШАТ - **Өдөр**: 2016-12-05, **Дугаар**: 215 - **Шийдвэр**: О.Даринчулууныг ЭХ 96.1-ээр 5 жил 1 сар хорих ялаар шийтгэсэн. - **Үндэслэл**: Бусдад хүнд гэмтэл санаатай учруулсан гэм буруутайд тооцсон. ### ⚖️ ДАВЖ ЗААЛДАХ ШҮҮХИЙН ШИЙДВЭР - **Өдөр**: 2016-12-26, **Дугаар**: 201626011964 - **Гомдол гаргагч**: Хохирогч, ялтан, өмгөөлөгч - **Гомдлолын шалтгаан**: Гэмшсэн, хохирол нөхсөн, анх удаа, хохирогчийн зүй бус үйлдэл нөлөөлсөн тул ялыг хөнгөрүүлэх. - **Шийдвэр**: Анхан шатны шийдвэрийг өөрчилж ялыг 3 жил 6 сар болгож хөнгөрүүлсэн. ### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ - Хэргийн баримт, мэдүүлэг, шинжээч дүгнэлтээр О.Даринчулуун хүнд гэмтэл санаатай учруулсан гэмт буруутай. - Анхан шатны шийдвэр жинхэнэ байдалд нийцсэн, ЭБШХ зөрчөөгүй. - ЭХ 55.1-ийг журамлан ЭХ 96.1-ийн доод хэмжээнээс доогуур 3 жил 6 сар хорих ял оноосон. - Хувийн байдал (анх удаа, төлөв зантай), хохирол нөхсөн, хохирогчийн үйлдэл нөлөөлсөн, бүх гомдол гаргагчийн хүсэлт харгалзсан.

### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА - **Үйл явдал**: 2023 оны 09 дүгээр сарын 03-ны шөнө Баянзүрх дүүргийн "Өргөө" кино театрын гадаа Г.Х-ийн зүй бус үйлдлээс маргаан үүсч, Б.Б нь Д.Г-ын нүүр хэсэгт мөргөж хөнгөн хохирол учруулсан. Үүний дараа Д.Г нь Б.Б-ын нүүр, толгой хэсэгт 2 удаа цохиж хүнд хохирол, Г.Х-ын нүүр хэсэгт алгадан цохиж хөнгөн хохирол тус тус санаатай учруулсан. - **Нэхэмжлэгч**: Хохирогчид - **Хариуцагч**: Шүүгдэгч Д.Г болон Б.Б нар. ### 🏛️ АНХАН ШАТ - **Өдөр**: 2024-10-23, **Дугаар**: 2024/ШЦТ/1132 - **Шийдвэр**: Д.Г-ыг хүний эрүүл мэндэд хүнд, хөнгөн хохирол учруулсан гэм буруутайд тооцож 2 жил 9 сар 30 хоногийн хорих ял, Б.Б-ыг хөнгөн хохирол учруулсан гэм буруутайд тооцож 525,000 төгрөгөөр торгох ял оногдуулсан. - **Үндэслэл**: Эрүүгийн хуулийн 11.1.1, 11.6.1, 6.8.1, 6.8.2.1, 5.3.4, 5.3.5, 5.6.3, 5.6.4, 6.10.1, 6.10.2 дахь хэсэг. Иргэний хуулийн 497.1, 505.1, 511.1 дэх хэсэг. ### 🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ - **Өдөр**: 2024-12-17, **Дугаар**: 2024/ДШМ/1361 - **Гомдлол гаргагч**: Шүүгдэгч Д.Г-ын өмгөөлөгч - **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүх хэргийн бодит байдлыг тогтоогоогүй, гэмт хэргийн улмаас учирсан хор, хохирлыг үнэн зөвөөр тогтоогоогүй. - **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийтгэх тогтоолыг хэвээр үлдээж, гомдлыг хэрэгсэхгүй болгосон. - **Үндэслэл**: Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 39.10.3. ### ⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ - **Өдөр**: 2025-02-14, **Дугаар**: **** - **Гомдлол гаргагч**: Шүүгдэгч Д.Г-ын өмгөөлөгч С.Чинзориг - **Гомдлолын шалтгаан**: Хэргийн бодит байдлыг бүрэн гүйцэд тогтоогүй, хор хохирлыг үнэн зөвөөр тогтоогоогүй, Г.Х-д хариуцлага тооцоогүй, шүүх хуралдааны тэмдэглэлд зөрүү гарсан, ялыг хөнгөрүүлэхийг хүссэн. - **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийтгэх тогтоолын Д.Г-д оногдуулсан хорих ялыг 2 жил болгон хөнгөрүүлж, нийт эдлэх ялыг 2 жил 1 сарын хорих ял болгон өөрчилж, бусад заалтыг хэвээр үлдээсэн. ### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ - Хэргийн үйл баримт болон шүүгдэгч нарын гэм бурууг хоёр шатны шүүх хэрэгт авагдсан нотлох баримтуудад тулгуурлан зөв дүгнэж, хуулийг зөв хэрэглэсэн. - Шүүгдэгч Д.Г-ын өмгөөлөгч С.Чинзоригийн гомдолд дурдагдсан шүүх хуралдааны тэмдэглэл болон дуу-дүрсний бичлэгийн хооронд зөрүү гараагүй тул Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 39.8.1.9-д заасан зөрчил тогтоогдоогүй. - Хохирогч Г.Х-ын зүй бус үйлдлээс маргаан үүссэн ч, Д.Г-ын Б.Б-ын эрүүл мэндэд хүнд хохирол санаатай учруулсан үйлдэл нь аргагүй хамгаалалт буюу гэмт хэргийг үгүйсгэх нөхцөл байдал биш. - Шүүх прокуророос шүүхэд шилжүүлсэн хэргийн хүрээнд хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааг явуулдаг тул прокурорын шийдвэрт дурдагдаагүй Г.Х-ын үйлдлийн талаар дүгнэлт хийх үндэслэлгүй. - Шүүгдэгч Д.Г-ын анхан шатны шүүхийн тогтоосон хохирлыг бүрэн төлж барагдуулсан, гэмт хэрэг үйлдэгдэх үед өөрөө довтолгоонд өртөж гэмтэл авсан, тухайн гэмт хэрэг гарахад хохирогч Г.Х-ын зүй бус үйлдэл нөлөөлсөн зэргийг үндэслэн оногдуулсан хорих ялыг хөнгөрүүлсэн. - Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 40.8.1.4-т заасны дагуу шийдвэрт өөрчлөлт оруулсан.

### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА - **Үйл явдал**: Д.Саруул-Эрдэнэ нь 2020 оны 12 дугаар сарын 03-04-нд шилжих шөнө Ц.Ундрах-Эрдэнэтэй маргалдаж, толгойн тус газарт сүхээр цохиж, хүний эрүүл мэндэд хүнд хохирол санаатай учруулсан. - **Нэхэмжлэгч**: Прокурор Э.Гантулга нь Д.Саруул-Эрдэнийн үйлдлийг Эрүүгийн хуулийн 11.1.2.4-т зааснаар зүйлчилж, яллах дүгнэлт үйлдсэн. - **Хариуцагч**: Д.Саруул-Эрдэнэ нь гэм буруугаа хүлээн зөвшөөрч, ялыг хөнгөрүүлэхийг хүссэн. Өмгөөлөгч Д.Оюунчимэг нь анхан шатны шүүхийн шийтгэх тогтоолыг эс зөвшөөрч, ялыг хөнгөрүүлэх үндэслэлээр давж заалдах гомдол гаргасан. ### 🏛️ АНХАН ШАТ - **Өдөр**: 2022-01-04, **Дугаар**: 8 - **Шийдвэр**: Д.Саруул-Эрдэнийг Эрүүгийн хуулийн 11.1.2.4-т заасан гэмт хэрэг үйлдсэн гэм буруутайд тооцож, 5 жилийн хорих ял оногдуулсан. - **Үндэслэл**: Шүүгдэгчийн мэдүүлэг, хохирогч, гэрч нарын мэдүүлэг, хэргийн газрын үзлэг, шинжээчийн дүгнэлт зэрэг нотлох баримтуудаар гэмт хэрэг үйлдэгдсэн нь тогтоогдсон. ### ⚖️ ДАВЖ ЗААЛДАХ ШҮҮХИЙН ШИЙДВЭР - **Өдөр**: 2022-02-11, **Дугаар**: 210/МА2025/00XXX - **Гомдлол гаргагч**: Шүүгдэгчийн өмгөөлөгч Д.Оюунчимэг - **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүх шүүгдэгчийн гэм буруугаа хүлээн зөвшөөрсөн байдлыг харгалзан үзээгүй, ялыг хөнгөрүүлээгүй, мөн шүүх эмнэлгийн дүгнэлт дахиж гаргуулах саналыг харгалзаагүй. - **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн 2022 оны 01 дүгээр сарын 04-ний өдрийн 8 дугаар шийтгэх тогтоолд өөрчлөлт оруулж, хорих ялыг 3 жил 6 сар болгон бууруулсан. ### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ - Давж заалдах шатны шүүх хэргийн бүх ажиллагаа, шийдвэрийг бүхэлд нь хянав. - Шүүгдэгч Д.Саруул-Эрдэнэ нь хохирогчийн эрүүл мэндэд хүнд хохирол учруулсан нь нотлогдсон. - Анхан шатны шүүх Эрүүгийн хуулийг зөв хэрэглэж, гэм бурууг тогтоосон нь үндэслэлтэй. - Шүүгдэгч Д.Саруул-Эрдэнэ нь гэмт хэргийн улмаас учирсан хохирлыг хохирогчид төлж барагдуулсан. - Шүүгдэгч нь давж заалдах шатны шүүх хуралдаанд гэм буруугаа хүлээн зөвшөөрч, ялыг хөнгөрүүлэхийг хүссэн. - Эрүүгийн хуулийн 6.7.1.4-т зааснаар хүнд гэмт хэрэг үйлдсэн хүн хохирлоо нөхөн төлсөн бол ялын дээд хэмжээний гуравны хоёроос хэтрүүлэхгүйгээр, ялын доод хэмжээний гуравны хоёроос багагүй ял оногдуулахаар заасан. - Шүүгдэгчийн үйлдсэн гэмт хэргийн шинж чанар, хэр хэмжээ, гэм буруугийн хэлбэр болон дээрх хөнгөрүүлэх нөхцөл байдлуудыг харгалзан ялыг хөнгөрүүлэх нь зүйтэй гэж үзсэн. - Д.Саруул-Эрдэнийн цагдан хоригдсон нийт 280 хоногийн хугацааг эдлэх ялд оруулж тооцов.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Нэг этгээд хүний биед хүнд, нөгөө этгээд хөнгөн хохирол учруулсан хэрэгт холбогджээ. Гэм буруугаа хүлээн зөвшөөрсөн, хохирол барагдуулсан, уучлал гуйсан, хувийн эмзэг байдал зэргийг харгалзан ялыг хөнгөрүүлэхийг хүссэн гомдол гаргасан. АНХАН ШАТ: Хүнд хохирол учруулсан этгээдийг 3 жил хорих ялаар, хөнгөн хохирол учруулсан этгээдийг яллах дүгнэлтгүй болгон эрүүгийн хариуцлагаас чөлөөлж шийтгэсэн. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Хөнгөн хохирол учруулсан этгээдийг эрүүгийн хариуцлагаас чөлөөлсөн, хүнд хохирол учруулсан этгээдийн ялыг хэвээр үлдээсэн. ХЯНАЛТЫН ШАТ: * **Гомдол гаргагч:** Хүнд хохирол учруулсан этгээд болон түүний өмгөөлөгч. * **Гомдлын шалтгаан:** Анхан шатны шүүх гэм буруугаа хүлээн зөвшөөрсөн эсэх талаар зөрчилтэй дүгнэлт хийсэн, давж заалдах шатны шүүх ялыг хөнгөрүүлэх хуулийг буруу тайлбарласан, хохирлыг бүрэн үнэлээгүй гэж үзсэн. Гэм буруугаа хүлээн зөвшөөрсөн, хохирлоо барагдуулсан, хувийн болон гэр бүлийн байдлыг харгалзан хорих ялыг торгох ялаар солих саналтай. * **Шийдвэр:** Анхан болон давж заалдах шатны шүүхийн шийтгэх тогтоол, магадлалд өөрчлөлт оруулж, хүнд хохирол учруулсан этгээдийг 10,000,000 төгрөгөөр торгох ял оногдуулж, хохиролд 3,894,560 төгрөгийг гаргуулж хохирогчид олгох, тухайн этгээдийг суллах. ҮНДЭСЛЭЛ: * Анхан болон давж заалдах шатны шүүх хэргийг хянан шийдвэрлэхдээ Эрүүгийн хуулийг зөв хэрэглэсэн, Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийг ноцтой зөрчсөн нь тогтоогдоогүй. * Гэм бурууг тогтоохдоо хэргийн бодит байдал, нотлох баримтууд үндэслэлтэй байсан. * Хөнгөн хохирол учруулсан этгээдийг яллахгүй байх шийдвэр нь хуулийн дагуу байсан. * Хүнд хохирол учруулсан этгээдийн гэм буруугаа хүлээн зөвшөөрсөн, хохирол барагдуулсан, эрүүл мэндийн байдал, гэр бүлийн нөхцөл байдлыг харгалзан, улмаар шинээр хуульчлагдсан торгох ялыг сонгон оногдуулах нь тохирсон. * Иргэний нэхэмжлэлийг шийдвэрлэхдээ эмчилгээ, тээврийн зардлыг нотлох баримт хангалтгүй гэсэн үндэслэлээр орхисон нь буруу байсан тул түүнийг нөхөн төлүүлэх нь зүйтэй.