Дорноговь аймгийн Эрүү, Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА

• Үйл явдал: Гаалийн ахлах байцаагч Я.О, Б.Б, Х.Б, О.Б, Б.М, Л.М нар гаалийн хяналт, бүрдүүлэлт хийхдээ албаны чиг үүргээ хэрэгжүүлээгүйн хариуд хахууль авч, үндэслэлгүй хөрөнгөжсэн гэмт хэрэг үйлдсэн.
• Нэхэмжлэгч: Прокурор Б.С (гаалийн хяналт зөрчсөн, хахууль авсан, үндэслэлгүй хөрөнгөжсэн гэмт хэрэг үйлдсэн гэж үүрэг болгосон)
• Хариуцагч: Я.О, Б.Б, Х.Б, О.Б, Б.М, Л.М (гаалийн албаны чиг үүргээ хэрэгжүүлээгүйн хариуд хахууль авч, үндэслэлгүй хөрөнгөжсэн гэмт хэрэг үйлдсэн гэж үүрэг болгосон)

🏛️ АНХАН ШАТ

• Шийдвэр: Шүүгдэгч нарт холбогдох гэмт хэргийг тогтоож, хахууль авсан, үндэслэлгүй хөрөнгөжсэн гэмт хэрэг үйлдсэн гэж үүрэг болгосон.
• Үндэслэл: Гаалийн тухай хуулийн 274.1.1, 274.1.2, 274.1.7, 274.2.2, 274.2.3, 63.1.2, 246.3, Авлигын эсрэг хуулийн 7.1.5, 7.1.7, 7.1.8, 10.4 зүйлүүд.

⚖️ ДАВЖ ЗААЛДАХ ШҮҮХИЙН ШИЙДВЭР

• Гомдлол гаргагч: Шүүгдэгч Я.Оын өмгөөлөгч Д.О
• Гомдлолын шалтгаан: Шүүгдэгч Я.Оаас гэмт хэрэг үйлдэж олсон эд зүйл болох 1,850,000 төгрөгийг төрийн санд төлсөн, мөн түүний хүү О.Эын нэр дээр бүртгэлтэй орон сууц, дүү Ц.Хы нэр дээр бүртгэлтэй авто машиныг хурааж улсын орлого болгохоор шийдвэрлэсэн нь шүүх хууль болон эрх зүйн ухамсрыг удирдлага болгож нотлох баримтыг тал бүрээс нь нягт нямбай, бүрэн гүйцэд, бодит байдлаар нь хянаж үзсэний үндсэн дээр нотлох баримтыг өөрийн дотоод итгэлээр үнэлэх тухай Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 16.15 зүйлд заасан шаардлагад нийцэхгүй байна.
• Шийдвэр: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хүчингүй болгож, хэргийг дахин хэлэлцүүлэхээр буцаасан.

📚 ҮНДЭСЛЭЛ

• Анхан шатны шүүхээс шүүгдэгчийн өмгөөлөгч Д.Оийн нотлох баримттай танилцах эрхийг хангасны эцэст, Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 16.2 зүйлд заасан нотолбол зохих байдлын талаар буюу гэмт хэрэг гарсан байдал, гэмт хэргийг хэн үйлдсэн, гэмт хэргийн сэдэлт, гэм буруугийн хэлбэр, гэмт хэрэг үйлдэхэд нөлөөлсөн шалтгаан нөхцөлийг хэрэгт авагдсан нотлох баримтыг шинжлэн судалж, бусад нотлох баримттай харьцуулан, нотлох баримтын эх сурвалжийг магадлах аргаар нотлох баримтуудыг шалгаж, хэрэгт хамааралтай, ач холбогдолтой эсэхийг хянаж, үнэлэн шүүгдэгч нарын гэм буруугийн талаар үндэслэлтэй дүгнэлт хийж, хэргийн бодит байдлыг талуудын мэтгэлцээний үндсэн дээр тогтоох бүрэн боломжтой.
• Шүүгдэгч Я.Оаас гэмт хэрэг үйлдэж олсон эд зүйл болох 1,850,000 төгрөгийг төрийн санд төлсөн нь баримтаар тогтоогдсон байхад түүнээс дахин гэмт хэрэг үйлдэж олсон орлого болох 1,850,000 төгрөгийг дахин гаргуулахаар шийтгэх тогтоолд заасан нь үндэслэлгүй байна.
• Я.Оын хүү О.Эын нэр дээр бүртгэлтэй 80,000,000 төгрөгийн үнэлгээтэй орон сууц, түүний дүү Ц.Хы нэр дээр бүртгэлтэй байсан 132,000,000 төгрөгийн үнэлгээтэй авто машиныг тус тус хурааж, улсын орлого болгохоор шийдвэрлэсэн нь шүүх хууль болон эрх зүйн ухамсрыг удирдлага болгож нотлох баримтыг тал бүрээс нь нягт нямбай, бүрэн гүйцэд, бодит байдлаар нь хянаж үзсэний үндсэн дээр нотлох баримтыг өөрийн дотоод итгэлээр үнэлэх тухай Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 16.15 зүйлд заасан шаардлагад нийцэхгүй байна.
• Гэмт хэрэг үйлдэж олсон эд зүйл тухайн гэм буруутай этгээдийн эзэмшил, өмчлөлд байсан нь тогтоогдвол түүнийг хураан авч болохыг хэрвээ гэмт хэрэг үйлдэж олсон хөрөнгө, орлого хууль ёсны дагуу хийгдсэн хэлцлийн үндсэн дээр бусдын өмчлөлд шилжсэн бол түүний үнэ-ийг гэм буруутай этгээдээс гаргуулж, шийдвэрлэх нь Эрүүгийн хуулийн 7.5 зүйлийн 4 дэх хэсэгт нийцэх бөгөөд түүнчлэн эд хөрөнгө эсхүл түүний үнийг гаргуулахдаа тухайн этгээдийн хууль ёсны орлого /гэр бүлийн гишүүний орлого, тэдгээрийн эзэмшил, өмчлөлд байсан тээврийн хэрэгслийн үнэ/-ийн эх үүсвэрээс тухайн цаг хугацаанд хөрөнгө оруулалт хийсэн эсэх нөхцөл байдалд зайлшгүй дүгнэлт хийснээр хүний эрх, хууль ёсны ашиг сонирхлыг хамгаалах эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааны зорилт, зарчим бүрэн хангагдана.
• “Үндэслэлгүй хөрөнгөжих” гэмт хэргийн тухайд албан тушаалтан буюу буруутгагдаж буй этгээд өөрийн хөрөнгө орлого их хэмжээгээр нэмэгдсэн нь хууль ёсны болохыг үндэслэлтэй, тайлбарлахыг, Эрүүгийн хуулийн 22.10 зүйлийн 1 дэх хэсэгт зааснаар түүнд үүрэг болгосныг магадлалд тэмдэглэх нь зүйтэй байна.