Тогтоол №3594·Эрүү · Хяналт шат
### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА
- **Үйл явдал**: С.Б нь согтуурсан үедээ Ж.Э-тай маргалдан зодож, хүнд гэмтэл учруулсны улмаас Ж.Э нас барсан.
- **Нэхэмжлэгч**: Хохирогчийн хууль ёсны төлөөлөгч Э.У нь сэтгэцэд учирсан хохирол болон оршуулгын зардлын үлдэгдэл хэсгийг гаргуулахыг хүссэн.
- **Хариуцагч**: С.Б-ийн өмгөөлөгч А.Очбадрал нь гэмт хэргийн зүйлчлэлийг Эрүүгийн хуулийн 11.1 дүгээр зүйлийн 2.5 дахь хэсэгт зааснаар өөрчлөн хөнгөрүүлэхийг хүссэн.
### 🏛️ АНХАН ШАТ
- **Өдөр**: 2023-12-20, **Дугаар**: 1507
- **Шийдвэр**: С.Б-ийг хүнийг алах гэмт хэрэг үйлдсэн гэм буруутайд тооцож, Эрүүгийн хуулийн 10.1 дүгээр зүйлийн 1 дэх хэсэгт зааснаар 10 жилийн хорих ял оногдуулж, гэм хорын хохиролд 106,144,158 төгрөг гаргуулан Э.У-д олгож, оршуулгын зардлаас 23,937,382 төгрөгийг хэрэгсэхгүй болгосон.
- **Үндэслэл**: Эрүүгийн хуулийн 10.1.1, Иргэний хуулийн 497.1, 508.1, 508.3, 511.5.
### 🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ
- **Өдөр**: 2024-03-13, **Дугаар**: 318
- **Гомдлол гаргагч**: Нэхэмжлэгч, Хариуцагч
- **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүхийн шийтгэх тогтоолыг өөрчлөх, сэтгэцэд учирсан хохирлыг олгох, ялыг хөнгөрүүлэх.
- **Шийдвэр**: Шийтгэх тогтоолын 4 дэх заалтыг өөрчилж, С.Б-ээс 23,644,158 төгрөгийг гаргуулж Э.У-д олгож, сэтгэцэд учирсан гэм хорын хохирлыг иргэний хэрэг шүүхээр шийдвэрлүүлэх эрхтэйг дурдаж, бусад заалтыг хэвээр үлдээсэн.
- **Үндэслэл**: Иргэний хуулийн 497.1, 508.1.
### ⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ
- **Өдөр**: 2024-05-09, **Дугаар**: ЭХХ2024/0056
- **Гомдлол гаргагч**: Шүүгдэгчийн өмгөөлөгч А.Очбадрал, хохирогчийн хууль ёсны төлөөлөгч Э.У
- **Гомдлолын шалтгаан**: Шүүгдэгчийн өмгөөлөгч нь зүйлчлэлийг хөнгөрүүлэх, хохирогчийн хууль ёсны төлөөлөгч нь сэтгэцэд учирсан хохирлыг олгох болон оршуулгын зардлын үлдэгдлийг гаргуулахыг хүссэн.
- **Шийдвэр**: Давж заалдах шатны шүүхийн магадлалыг хэвээр үлдээж, гомдлуудыг хэрэгсэхгүй болгосон.
### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ
- Хохирогчийн биед учирсан гэмтэл болон үхлийн шалтгаан нь шүүгдэгчийн гэмт үйлдэлтэй шууд шалтгаант холбоотой болохыг хоёр шатны шүүх тогтоосон нь хууль ёсны бөгөөд үндэслэлтэй.
- Гэмт үйлдэл, эс үйлдэхүй болон түүний улмаас учирсан хор уршгийн хоорондох шалтгаант холбоог зөв тогтоох нь гэмт хэргийг зүйлчлэх, ял шийтгэлийг тодорхойлоход чухал ач холбогдолтой.
- Шүүгдэгчийн гэмт үйлдлийн шинж, хэргийн зүйлчлэлийн талаар хоёр шатны шүүхээс хууль ёсны ба үндэслэлтэй дүгнэлт хийсэн тул зүйлчлэлийг өөрчлөх боломжгүй.
- Эрүүгийн хуулийн 5.1, 6.1.2-т заасан үндэслэл, зарчмуудыг удирдлага болгон 10 жилийн хорих ял оногдуулсан нь гэм буруу болон хувийн байдалд тохирсон.
- Сэтгэцэд учирсан гэм хорыг нэхэмжилсэн тохиолдолд Шүүх шинжилгээний тухай хуулийн 40.1, 40.3-т заасан журмын дагуу шинжилгээний байгууллага тогтоож дүгнэлт гаргах шаардлагатай байсан бөгөөд энэ нь биелэгдээгүй тул анхан шатны шүүхийн шийдвэр үндэслэлгүй болсон. Давж заалдах шатны шүүхийн шийдвэр хууль ёсны.
- Оршуулгын зардлын нэхэмжлэлийг Иргэний хуулийн 508.1-д заасны дагуу шийдвэрлэсэн нь үндэслэлтэй бөгөөд Иргэний хуулийн зарим зүйлийг буруу бичсэнийг давж заалдах шатны шүүх залруулсан нь зөв.